Μητροπολίτης Φλωρίνης, Πρεσπών και Εορδαίας κ. Ειρηναίος

Μια μαύρη σελίδα στην ιστορία του Γένους και του κόσμου, η 29η Μαΐου 1453 σημαδεύει τη δραματική πτώση της Βασιλεύουσας, της Πόλης των Πόλεων, της Κωνσταντινούπολης. Μια μέρα που δεν είναι απλώς ένα γεγονός ιστορικό. Είναι μια πνευματική τομή, μια πληγή που αιμορραγεί ακόμα στις ψυχές των Ρωμιών, ένα σημείο καμπής στον ρου της Ιστορίας και της Θείας Οικονομίας.

Η Άλωση της Πόλης από τους Οθωμανούς Τούρκους υπό τον Μωάμεθ Β΄ τον Πορθητή ήταν το αποτέλεσμα πολύχρονων γεωπολιτικών και πνευματικών διεργασιών. Ο Βυζαντινός κόσμος, αποδυναμωμένος από εσωτερικές διαμάχες, πολιτικές έριδες, θεολογικές διαιρέσεις και εξωτερικές πιέσεις, δεν άντεξε στο βάρος της Οθωμανικής ορμής. Η Πόλη βρέθηκε μόνη, προδομένη από τη Δύση, εγκαταλελειμμένη από τους άλλοτε συμμάχους, αλλά με τους υπερασπιστές της να γράφουν με αίμα και θυσία τα έσχατα έπη του Βυζαντίου.

Η Πόλη των Αγίων και των δογμάτων, των Αυτοκρατόρων και των Πατριαρχών, η βασίλισσα των πόλεων, στάθηκε ως το τελευταίο ανάχωμα της Χριστιανοσύνης στην Ανατολή. Ο αυτοκράτωρ Κωνσταντίνος ΙΑ΄ Παλαιολόγος, σαν άλλος Λεωνίδας, έμεινε εκεί, στα τείχη, μέχρι την τελευταία πνοή του. Τα λόγια του, “δεν υπάρχει καιρός για άλλες συζητήσεις, παρά μόνο για πόλεμο”, μένουν ως βροντή στην αιωνιότητα.

Η πολιορκία ξεκίνησε τον Απρίλιο του 1453 και κράτησε 53 ημέρες. Ο Μωάμεθ χρησιμοποίησε κάθε μέσο όπως πυροβολικό, τεράστια κανόνια του Ούγγρου Ουρβανού. Επίσης πολιορκητικούς πύργους, ακόμα και ναυτική υποστήριξη, μεταφέροντας καράβια από την ξηρά στον Κεράτιο. Η Πόλη, με τους λίγους υπερασπιστές της, υπό την ηγεσία του Κωνσταντίνου και του Ιταλού Τζουστινιάνι, πολέμησε μέχρι τέλους.

Τα ξημερώματα της 29ης Μαΐου, η τελική επίθεση ξεκίνησε. Η Πύλη του Ρωμανού παραβιάστηκε. Οι Τούρκοι εισέβαλαν. Η Πόλη, μετά από έντεκα αιώνες, έπεσε. Η Αγία Σοφία μετατράπηκε σε τζαμί. Ο θρήνος της Ρωμιοσύνης απλώθηκε παντού.  «Η Πόλις εάλω!».

Η εικόνα της Αγίας Σοφίας γεμάτης, με γονατιστούς ανθρώπους να ψάλλουν τον Ακάθιστο Ύμνο λίγο πριν μπουν οι κατακτητές είναι πιο δυνατή από κάθε ιστορική αφήγηση. Εκείνη την ώρα, η Πόλη έγινε Άγιον Όρος έγινε ουρανός έγινε Κατακόμβη. Η άλωση δεν ήταν ήττα. Ήταν μαρτυρική νίκη. Ήταν θυσία που μύρισε λιβάνι.

Πίσω από τις πολεμικές τακτικές και τις διπλωματικές αστοχίες, υπάρχει ένα πνευματικό υπόβαθρο. Η διαίρεση των Χριστιανών κατοίκων.

Αλλά και πάλι δεν έλειψε το φως. Η Πόλη μπορεί να έπεσε, αλλά από τα ερείπια αναδύθηκε ο νέος ελληνισμός. Οι λόγιοι της Πόλης έφυγαν για τη Δύση και μετέφεραν την παιδεία, την γλώσσα και τον στοχασμό του Βυζαντίου. Η Αναγέννηση έχει ρίζες στα φτερά εκείνων των προσφύγων. Και το πνεύμα της Ορθοδοξίας αναβίωσε πιο δυνατό στα σκλαβωμένα ράσα και ενδύματα των νεομαρτύρων.

Η Άλωση της Πόλης είναι σύμβολο. Όχι μόνο για ό,τι χάθηκε, αλλά για ό,τι αναστήθηκε. Είναι η φλόγα της ελπίδας μέσα από τη στάχτη. Είναι η πεποίθηση πως “την Πόλη θα την ξαναπάρουμε”  όχι ως εδαφική ανακατάληψη, αλλά ως πνευματική ανάκτηση της ενότητας, της πίστης, της ταπείνωσης.

Η Εκκλησία βλέπει την Άλωση με δάκρυα, αλλά και με προσδοκία. Όπως ο Χριστός οδηγήθηκε στο Σταυρό για να έλθει η Ανάσταση, έτσι και το Γένος πέρασε από την Πόλη του αίματος για να οδηγηθεί στο Φως του 1821 και στην ελευθερία.

Η μνήμη της Άλωσης δεν είναι εκδίκηση. Είναι μετάνοια. Είναι πρόσκληση σε ενότητα. Είναι φάρος σε καιρούς παρακμής. Η Ρωμιοσύνη δεν πεθαίνει, γιατί έχει θεμέλια στην πίστη και στα αίματα των μαρτύρων της.

Ανακεφαλαίωνοντας αυτές τις απλές σκέψεις για τη σημερινή μέρα ας θυμόμαστε τρία βασικά σημεία.

Πρώτον, η Άλωση της Κωνσταντινούπολης είναι ιστορικό γεγονός παγκόσμιας σημασίας. Σηματοδότησε το τέλος του Μεσαιωνικού Χριστιανικού κόσμου και την έναρξη μιας νέας εποχής.

Δεύτερον, η πτώση της Πόλης αποτυπώνει την ανάγκη της ενότητας και της πνευματικής εγρήγορσης. Οι εσωτερικές διαιρέσεις ήταν καταλυτικές.

Τρίτον, η Άλωση δεν είναι μόνο θρήνος, αλλά και απαρχή μιας πνευματικής Αναγέννησης. Η θυσία έγινε λίπασμα για νέους καρπούς πίστης, παιδείας και πολιτισμού.

Η 29η Μαΐου ας είναι για εμάς όχι ημέρα μόνο μνήμης αλλά και υπόσχεσης.Να μείνουμε όρθιοι στα δικά μας τείχη, υπερασπιζόμενοι το Φως της Πίστεως, με το βλέμμα όχι στη χαμένη Πόλη, αλλά στην αιώνια Βασιλεία του Θεού.

 

Βιβλιογραφία και παραπομπές:

1. Διονύσιος Ζακυθηνός, Το Βυζάντιο και η Άλωση της Κωνσταντινουπόλεως, Αθήνα: Εστία, 1973.

2. Στήβεν Ράνσιμαν, Η Άλωση της Κωνσταντινούπολης 1453, μτφ. Α. Φραγκούλης, Εκδ. Γκοβόστης, Αθήνα 1992.

3. Αρχιμ. Ιωήλ Γιαννακόπουλος, Η Πόλις Εάλω – Θεολογική Ερμηνεία της Άλωσης, Εκδ. Ορθόδοξος Κυψέλη.

4. Γιώργος Σταματόπουλος, «1453: Η πτώση του Φωτός», εφημ. Καθημερινή, 29/05/2013.

5. Μοναχού Μωυσέως Αγιορείτου, Αγιορείτικα Άνθη, Άγιον Όρος 2000.

 

Το άρθρο Και εάλω η Πόλις – Η Άλωση της Κωνσταντινούπολης (29 Μαΐου 1453) εμφανίστηκε πρώτα στο Ιερός Ναός Κοιμήσεως Θεοτόκου Άνω Καλαμακίου "Θεομήτορος".

ΠΗΓΗ: https://agiazoni.gr

Το άρθρο Το ’40 στα σχολικά βιβλία Γλώσσας: δειλία, ηττοπάθεια και διασυρμός του Έπους! εμφανίστηκε πρώτα στο Ιερός Ναός Κοιμήσεως Θεοτόκου Άνω Καλαμακίου "Θεομήτορος".

ΠΗΓΗ: https://www.pemptousia.gr

Το άρθρο Ο ρόλος της Εκκλησίας και των Μονών στην Επανάσταση του 1821. εμφανίστηκε πρώτα στο Ιερός Ναός Κοιμήσεως Θεοτόκου Άνω Καλαμακίου "Θεομήτορος".

Δεν είναι μόνο μία ιστορική αναδρομή. Είναι διδάγματα και επίγνωση, προερχόμενα από το παρελθόν με σκοπό να μας διδάξουν στο παρόν και να μας προετοιμάζουν για το μέλλον. Όποιος μείνει στα ιστορικά γεγονότα, θα ακούσει μόνον συναρπαστικές ιστορίες. Όποιος όμως εντάξει τα πολεμικά γεγονότα του ΄40 στην αλυσίδα της μοίρας αυτού του λαού, θα δει τα γεγονότα να επαναλαμβάνονται, όπως θα δει και τον εαυτό του να παρηγορείται, να αντρειεύεται και να βεβαιώνεται για την τελική έκβαση. Ας γυρίσουμε όμως 80 χρόνια πίσω:

Από τη στιγμή που η φασιστική Ιταλία άρχισε τις απειλές κατά της Ελλάδος παραβιάζοντας συστηματικά τον εναέριο χώρο της, η ελληνική πολεμική αεροπορία αναγκάστηκε να λάβει μέτρα άμυνας και πολεμικής προετοιμασίας. Έτσι, διέταξε την αραίωση των αεροπορικών μοιρών δια της μετακινήσεως τους στα προβλεπόμενα αεροδρόμια από τα οποία θα ήταν δυνατόν να δράσουν αλλά και να αντιμετωπίσουν μία αιφνιδιαστική επίθεση Η ιταλική επίθεση την 28η Οκτωβρίου δεν αιφνιδίασε βέβαια την πολεμική αεροπορία, τη βρήκε όμως σε ένα στάδιο μιας μη ολοκληρωμένης προετοιμασίας που πολύ απείχε από το να θεωρείται αξιόπιστος αντίπαλος, έτοιμος να αντιπαραταχθεί σε μία αεροπορική δύναμη με μεγάλη ικανότητα, μεγάλο αριθμό και εξοπλισμό τελευταίας τεχνολογίας, όπως η ιταλική.

Η δύναμη της ελληνικής αεροπορίας ανερχόταν σε 163 αεροσκάφη, εκ των οποίων τα 119 ήταν σύγχρονα και σε θέση να ανταπεξέλθουν στοιχειωδώς στην μεγάλη πρόκληση, ενώ τα υπόλοιπα 44 ήταν παλιά και με πολύ περιορισμένες δυνατότητες. Η μικρή αυτή αεροπορική δύναμη κλήθηκε να αντιμετωπίσει την πανίσχυρη ιταλική αεροπορία που διέθετε 500 σύγχρονα αεροσκάφη στο αλβανικό μέτωπο, στα οποία προστέθηκαν και άλλα 80 γερμανικά μεταφορικά αεροσκάφη. Παρά την τεράστια αυτή διαφορά, η ιταλική αεροπορία ούτε για μία στιγμή δεν κατάφερε να αποκτήσει τον πλήρη έλεγχο του ελληνικού εναέριου χώρου. Η Μεγάλη Βρετανία παραχώρησε στην Ελλάδα 18 αεροσκάφη ενώ περιστασιακά ενισχύθηκε από την δράση τεσσάρων αγγλικών μοιρών, οι οποίες όντως προσέφεραν πολύτιμες υπηρεσίες και επηρέασαν τον άνισο αυτόν αγώνα.

Κατά τη διάρκεια της περιόδου αυτής της τόσο κρίσιμης για τον Ελληνισμό και την ιστορία του, η ελληνική αεροπορία, σε συνεργασία με τις επίγειες δυνάμεις, προσέφερε πολύτιμες υπηρεσίες. Μία από τις χαρακτηριστικότερες περιπτώσεις είναι ο εντοπισμός της μεραρχίας «Τζούλια» στον ορεινό όγκο της Πίνδου και οι συνεχείς αεροπορικές παρενοχλήσεις μέχρι να φτάσουν οι ελληνικές μονάδες ενίσχυσης, οπότε και επετεύχθη ο εγκλωβισμός και η πλήρη διάλυση της. Δεν είναι τυχαίο πως τις ημέρες εκείνες συνέβη η απώλεια άνω του ενός τετάρτου των συνολικών απωλειών των ελληνικών αεροσκαφών όλου του ελληνοϊταλικού πολέμου.

Παράλληλα, η ελληνική αεροπορία υπερασπίστηκε ευαίσθητους στόχους στο εσωτερικό, αποκρούοντας πλήθος εχθρικών αεροπορικών επιδρομών. Τέτοια περίπτωση υπήρξε η υπεράσπιση της Θεσσαλονίκης, όπου μεταξύ 1ης και 2ας  Νοεμβρίου 1940 αποκρούστηκαν αλλεπάλληλες αεροπορικές επιδρομές από τις ιταλικές δυνάμεις και καταρρίφθηκαν πολλά εχθρικά αεροσκάφη.

Κατά την περίοδο της ελληνικής αντεπίθεσης, η ελληνική αεροπορία υποστήριξε επιθετικές ενέργειες μέσα στο αλβανικό έδαφος, όπως συνέβη στο Αργυρόκαστρο και στην Κορυτσά που κατέστρεψε στο έδαφος μεγάλο αριθμό αεροσκαφών. Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση του ηρωικού σμηναγού Καρναβιά, ο οποίος έπληξε οίκημα με συγκεντρωμένους Ιταλούς αεροπόρους έτοιμους να εξορμήσουν, με αποτέλεσμα να σκοτωθούν 29 από αυτούς. Ο αεροπόρος Μαλλάκης, από μικρό ύψος, ανατίναξε αποθήκη πυρομαχικών στην Πρεμετή, η οποία φλεγόταν για τρεις μέρες.

Αυτό όμως που έχει ιδιαίτερη σημασία είναι πως οι μικρές ελληνικές αεροπορικές δυνάμεις βρίσκονταν σε διαρκή επιφυλακή σχεδόν για τέσσερις με πέντε μήνες, πραγματοποιώντας τρεις και τέσσερις εξορμήσεις την ημέρα. Αυτή η υπεράνθρωπη αντοχή μπορεί να εξηγηθεί μόνο με όρους ψυχικού σθένους και θερμής φιλοπατρίας. Άραγε, ποια άλλη αιτία μπορεί να αναζητηθεί για τα λαμπρά αεροπορικά ανδραγαθήματα κατάκοπων πιλότων σε αερομαχίες με σχέση ελληνικών-εχθρικών αεροσκαφών δύο και συχνά ενός προς δέκα;

Ανάλογη ήταν η προσφορά των Ικάρων μας στην υποστήριξη θαλάσσιων μεταφορών στρατευμάτων και εφοδίων προς το αλβανικό μέτωπο. Η ελληνική αεροπορία εμπόδισε δράση ιταλικών υποβρυχίων στις ελληνικές νηοπομπές με αποτέλεσμα να φτάσουν στο μέτωπο εγκαίρως οι απαραίτητες εφεδρείες.

Η γερμανική επίθεση βρήκε την Ελληνική αεροπορία πλήρως εξαντλημένη και αποδεκατισμένη, με αποτέλεσμα να μην μπορέσει να ανταπεξέλθει στις ανάγκες σύγκρουσης με την τελειότερη πολεμική μηχανή της εποχής. Παρόλα αυτά, δεν έλειψαν και τότε τα ηρωικά κατορθώματα: Ο ηρωικός σμηναγός Κέλλας εναντιώθηκε σε 70 γερμανικά αεροσκάφη με τα μόλις 15 αεροσκάφη της μοίρας του και πέτυχε να καταρρίψει πέντε από αυτά.

Οι συνολικές ώρες πτήσης των ελληνικών μαχητικών αεροσκαφών κατά την περίοδο αυτή υπολογίζονται σε 7.000 ώρες και στο πάνθεο των ηρώων της Ελληνικής αεροπορίας προστέθηκαν 67 ηρωικοί νεκροί.

Ορόσημο στην αεροπορική αυτή η εποποιία υπήρξε ο εμβολισμός ιταλικού βομβαρδιστικού από ελληνικό καταδιωκτικό. Όταν ο Έλληνας πιλότος αντισμήναρχος Μαρίνος Μητραλέξης είδε τα πυρομαχικά του να εξαντλούνται,  κυριολεκτικά «ροκάνισε» με τον έλικα του αεροπλάνου του την ουρά του ιταλικού, με αποτέλεσμα να το αναγκάσει να κάνει αναγκαστική προσγείωση. Το γεγονός συνέβη πάνω από τον Λαγκαδά. Ο Έλληνας πιλότος, προσγείωσε το αεροπλάνο του και συνέλαβε τους 5 αξιωματικούς του βομβαρδιστικού παραδίδοντας τους στο στρατιωτικό όχημα που μόλις είχε φτάσει.

ΠΗΓΗ: https://www.pemptousia.gr

Το άρθρο «Αεροπόρος θα γινώ», του Ηλία Λιαμή εμφανίστηκε πρώτα στο Ιερός Ναός Κοιμήσεως Θεοτόκου Άνω Καλαμακίου "Θεομήτορος".

        Αν βρεθείς σήμερα στην Σμύρνη, τίποτε – εκτός από το γνωστό παραλιακό δρόμο- δεν θυμίζει τα περασμένα μεγαλεία, τότε που δέσποζε το επιβλητικό καμπαναριό από άσπρο μάρμαρο, της Αγίας Φωτεινής. Τότε που η προκυμαία Κε, έσφυζε από ζωή τα καλοκαιρινά απογέματα και ακούγονταν ανατολίτικα τραγούδια. μέσα απ’ τα Καφέ Σαντούρ, αναμεμιγμένα με τις μυρωδιές που μόνο η Σμύρνη μπορούσε να έχει σε όλη την Ανατολή. Εκείνος ο Σεπτέμβριος έμελλε να γίνει ο μήνας που θα περνούσε για πάντα κρατημένος σε μια φράση στο πέρασμα της ιστορίας: Μικρασιατική καταστροφή…

     Το αποκορύφωμα μιας γενοκτονίας που ουδέποτε αναγνωρίστηκε αλλά αντίθετα αμφισβητήθηκε ακόμα και από τους ίδιους τους Έλληνες που θέλησαν την σφαγή να την ονομάσουν συνωστισμό….. Ε, και να είχε μιλιά η προκυμαία του Κε, να περιγράψει όσα ο νους του ανθρώπου δεν χωρά. Αν κάπου υπήρχε συνωστισμός αυτός ήταν μέσα στην θάλασσα από τα εκατοντάδες πτώματα ανθρώπων κάθε ηλικίας που επέπλεαν στα αφρισμένα κύματα που γίναν σάβανο για τους αδικοσκοτωμένους. Σήμερα μιλούν για συνωστισμό όλοι όσοι δεν μπόρεσαν ποτέ να καταλάβουν, τι είναι να εγκαταλείπεις για πάντα την γη που σε γέννησε, τι είναι να δίνεις ακόμα και την ίδια σου την ζωή για την πίστη με την οποίαν μεγάλωσες!

       Πρώτος στο χοροστάσι της θυσίας ο Δεσπότης της Σμύρνης, ο Χρυσόστομος που ενώ μπορούσε, δεν σκέφθηκε ποτέ να εγκαταλείψει το ποίμνιο του και να σωθεί… Στάθηκε εκεί, ψυχωμένος από το Ευαγγέλιο του Χριστού και άφησε το σώμα του να δεχθεί το μίσος της θρησκευτικής μισαλλοδοξίας και του στείρου και χωρίς όρια εθνικισμού… Μαζί του και οι υπόλοιποι Ιεράρχες των μεγάλων Μητροπόλεων της Ιωνικής γης: Κυδωνιών Γρηγόριος, Μοσχονησίων Αμβρόσιος, Ικονίου Προκόπιος, Ζήλων Ευθύμιος και οι εκατοντάδες κληρικοί που στάθηκαν μπροστά στο θάνατο περήφανοι για την παρακαταταθήκη της μαρτυρίας και του μαρτυρίου… Όσα χρόνια και να περάσουν, η πληγή μπορεί να επουλωθεί αλλά ποτέ δεν θα κλείσει. Και δεν θα κλείσει όσο τα αγιασμένα σώματα, βρίσκονται κρυμμένα στα ματωμένα χώματα περιμένοντας υπομονετικά την σάλπιγγα που θα τους ξυπνήσει ξανά, εκεί στην γη που έζησαν και πέθαναν, στην γη της Μικρασίας.

     Πριν χρόνια βρέθηκα στο Αιβαλί, στις Κυδωνίες του Κόντογλου. Περπάτησα στα καλντερίμια που περπάτησε και ο Κόντογλου στα παιδικά του χρόνια. Μετά πήγα στα Μοσχονήσια. Είδα τον Ναό του Ταξιάρχη καθώς και το παλαιό Επισκοπείο που σιωπηλό πλέον μαρτυρά ημέρες δόξας… Σε τέτοια μέρη βάζω το νου να ταξιδεύει και τις σελίδες των βιβλίων τις κάνω ζωντανές εικόνες… Σήμερα, στα μέρη αυτά ελάχιστα σημεία θυμίζουν τα περασμένα. Μόνο αν πάρεις μαζί σου τις μαρτυρίες θα δεις το μαρτύριο να ζωντανεύει… Όσες φορές βρέθηκε ο Σταυρός απέναντι στην ημισέληνο , τα θύματα ήταν πολλά! Ακόμα και σήμερα, το ίδιο συμβαίνει αλλά κάποιοι αδυνατούν να το καταλάβουν… Ας είναι όμως! Όσα και να γράψεις, όσα και να πεις δεν θα καταφέρεις να αποτυπώσεις αναμνήσεις, εικόνες , ακούσματα, μυρωδιές και συναισθήματα που απορρέουν από αυτά και που χάθηκαν για πάντα εκείνον τον Σεπτέμβριο του 1922.

      Κάποιοι σήμερα πάνε στα αγιασμένα αυτά χώματα, αναζητώντας φτηνά προϊόντα που αγοράζοντας τα καμαρώνουν πως πήραν κάτι σε τιμή ευκαιρίας! Αν τους πεις πως η ευκαιρία χάθηκε στο Σαγγάριο θα σε κοιτάξουν παράξενα , δεν θα σε καταλάβουν… Φεύγοντας κρατούν αναμνήσεις σε ψεύτικα ρούχα και υποδήματα, σε ανατολίτικα γλυκά  και σε κάποιες φωτογραφίες που θα δείχνουν σε άλλους λέγοντας :” πήγαμε στην Σμύρνη και στ’ Αιβαλί…”

     Δεν έχουν ιδέα τι έγινε εκεί! Γιατί στο σχολείο έμαθαν πως η γενοκτονία ήταν συνωστισμός, γιατί δεν είχαν την ευκαιρία να ζήσουν μέσα από τα μάτια των πρωταγωνιστών της εποχής, όλα όσα σήμερα απλά θυμόμαστε μέσα από κάποιες περιοχές του κλεινού Άστεως , όπως Νέα Ιωνία, Νέα Σμύρνη ή ακόμα χειρότερα από κάποιες οδούς που απλά έχουν το όνομα αλλά ελάχιστοι θα αναζητήσουν την ιστορία τους.  Δεν υπάρχει νόημα να μνημονεύεις αριθμούς, δεν αλλάζει κάτι. Είναι αρκετό να θυμηθείς μέσα στα τόσα πολλά γραφόμενα, την φράση του Αμερικανού Προξένου του Φιλέλληνα  Τζώρτζ Χόρτον που έγραψε πως : «Ένα από τα δυνατώτερα συναισθήματα που πήρα μαζί μου απ’ τη Σμύρνη ήταν το συναίσθημα της ντροπής, διότι άνηκα στο ανθρώπινο γένος».
Οι θύμισες αυτής της ημέρας είναι πολλές! Μα πάνω απ’ όλα έρχονται να διαψεύσουν όλους εκείνους τους θολωμένους από την γνώση της εποχής διανοούμενους και να τους πουν πως στην Ιστορία μας, έχουμε πολλούς αυτοεξόριστους !!! πολιτικούς, αλλά κανέναν παπά! Οι Έλληνες Παπάδες, στάθηκαν δίπλα στο λαό τους και πέθαναν μαζί του, όταν οι άλλοι αυτοεξορίζονταν , όπως ο σκοτεινός Στεργιάδης , Ύπατος Αρμοστής της Σμύρνης που το φευγιό του έμεινε στην ιστορία…

      Σήμερα θυμόμαστε με σεβασμό, τις θρυλικές μορφές των Μαρτύρων της Φυλής μας, των ανθρώπων που η αγάπη τους για τον Χριστό και την Ελλάδα, τους οδήγησε μέχρι και το θάνατο! Ναι! Ειρήνη μεταξύ των λαών! Τα ανθρώπινα λάθη δεν μπορούν να μας στιγματίζουν για πάντα! Όμως ποτέ λήθη! Τα κιβούρια των μαρτύρων έμειναν ανοικτά για να θυμίζουν πως υπέρτατο χρέος προς την Πατρίδα είναι το να μπορείς να δώσεις ακόμα και την ίδια σου την ζωή για αυτήν! Όχι! Το πρόβλημα μας πλέον δεν μπορεί να είναι με τους απογόνους όσων πρωτοστάτησαν στις ανθρώπινες θηριωδίες! Τι φταίνε οι επόμενες γενιές για τα λάθη τούτης της γενιάς!

        Το πρόβλημα μας είναι με όσους θέλουν για τους δικούς τους, σκοτεινούς λόγους να πείσουν με οποιοδήποτε τρόπο τους νεκρούς, πως πέθαναν μαζί με την ανάμνηση της μακραίωνης ιστορίας και του αρχέγονου πολιτισμού που σταμάτησε μαζί με τον χρόνο, εκείνον τον Σεπτέμβριο του 1922. Πως παραμένουν σαν ανάμνηση σε κάποια σκονισμένα βιβλία που σε λίγο καιρό, ίσως δεν υπάρχουν.. Και αυτό, όσο και να το προσπαθήσουν δεν πρόκειται ποτέ να το καταφέρουν…

                                                                                              π. Θωμάς Ανδρέου.

Το άρθρο Μικρασίας μνήμη… εμφανίστηκε πρώτα στο Ιερός Ναός Κοιμήσεως Θεοτόκου Άνω Καλαμακίου "Θεομήτορος".

Το άρθρο Αυτοκράτορας Κωνσταντίνος ΙΑ΄ Παλαιολόγος: Ένας άλλος Μέγας – Ηλίας Λιαμής, Σύμβουλος Ενότητας Πολιτισμού εμφανίστηκε πρώτα στο Ιερός Ναός Κοιμήσεως Θεοτόκου Άνω Καλαμακίου "Θεομήτορος".

ΑΛΩΣΗ ΤΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗΣ: Η λαϊκή παράδοση, βρίθει από θρύλους και δοξασίες, σύμφωνα με τις οποίες η Αλωση της Κωνσταντινούπολης ήταν «θέλημα Θεού», αλλά σύμφωνα με τους ιστορικούς, η πτώση της Κωνσταντινούπολης και της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας η οποία διήρκεσε για περίπου χίλια εκατό χρόνια, ήταν θέμα χρόνου, καθώς τότε το Βυζάντιο βρισκόταν σε πλήρη οικονομική, πολιτική και πολιτισμική παρακμή και ήταν η σκιά της άλλοτε πανίσχυρης Αυτοκρατορίας.

Άλωση της Κωνσταντινούπολης – Τα συγκλονιστικά γεγονότα

Σύμφωνα με τον ιστορικό Γεώργιο Φραντζή και έμπιστο σύμβουλο του τελευταίου αυτοκράτορα Κωνσταντίνου Παλαιολόγου, τα πρώτα Οθωμανικά στρατεύματα κατέφθασαν στις 2 Απριλίου, ενώ ολόκληρο το στράτευμα έφτασε σταδιακά έξω από τα τείχη της πόλης έως στις 5 Απριλίου.

Την ίδια ημερομηνία έφτασε και ο σουλτάνος με τις τελευταίες μονάδες και αμέσως απέκλεισε την πόλη από στεριά και θάλασσα. Στις 6 Απριλίου, ο Τούρκος Σουλτάνος Μωάμεθ ο Πορθητής κήρυξε και επίσημα την πολιορκία της Κωνσταντινούπολης, αφού πρώτα πρότεινε στον Κωνσταντίνο Παλαιολόγο να εγκαταλείψει την Πόλη, υποσχόμενος ότι θα σεβαστεί τη ζωή των κατοίκων.

Ο Παλαιολόγος αρνήθηκε, με αποτέλεσμα να αρχίσει η πολιορκία. Η μάχη ήταν σφοδρή, με τον βυζαντινό στρατό (ενισχυμένο από Γενουάτες μισθοφόρους) να αμύνεται με επιτυχία για αρκετό καιρό εναντίον του τεράστιου όγκου του οθωμανικού στρατού.

Στις 21 Μαΐου ο σουλτάνος έστειλε πρέσβη στην Κωνσταντινούπολη. Ζητούσε την παράδοση της πόλης με την υπόσχεση να επιτρέψει στον Αυτοκράτορα και σε όσους το επιθυμούσαν να φύγουν με τα υπάρχοντά τους.

Επίσης, θα αναγνώριζε τον Κωνσταντίνο ως ηγεμόνα της Πελοποννήσου. Τέλος, εγγυόταν για την ασφάλεια του πληθυσμού που θα παρέμενε στην πόλη, πρόταση που ο Παλαιολόγος εκ νέου απέρριψε.
Στις 29 Μαΐου έγινε η τελική επίθεση στην Πόλη. Ενας από τους κύριους υπερασπιστές της, ο Γενουάτης Ιουστινιάνι, τραυματίστηκε σοβαρά και αναγκάστηκε να εγκαταλείψει τον αγώνα.

Αυτή η απώλεια υπήρξε ανεπανόρθωτη για τους Βυζαντινούς. Λίγο αργότερα, οι Οθωμανοί εισέβαλαν στην Κωνσταντινούπολη, η οποία επί της ουσίας ήταν πλέον δικιά τους.
Ο Κωνσταντίνος Παλαιολόγος παράλληλα, βρήκε τον θάνατο πολεμώντας σαν απλός στρατιώτης.

Μύθοι, θρύλοι και δοξασίες για την Πόλη και τον Παλαιολόγο
Λόγω του ότι ο θάνατος του Κωνσταντίνου Παλαιολόγου δεν έγινε με καμία επισημότητα, αλλά αντίθετα σκοτώθηκε σαν κοινός στρατιώτης, το λαϊκό αίσθημα δεν το έκανε ποτέ αποδεκτό. Αντίθετα δημιουργήθηκαν μύθοι και θρύλοι οι οποίοι μιλούν για εσωτερική προδοσία, αλλά και για «ανάληψη στους ουρανούς» του Κωνσταντίνου Παλαιολόγου.

Άλωση της Κωνσταντινούπολης – Ο θρύλος της Κερκόπορτας

Στην Κωνσταντινούπολη, κοντά στο Παλάτι του Κωνσταντίνου Ζ’ Πορφυρογέννητου υπήρχε μια μικρή πόρτα. Η μισή ήταν κάτω από το επίπεδο του εδάφους και λεγόταν Κερκόπορτα ή πύλη του κίρκου, επειδή οδηγούσε σε ένα ιπποδρόμιο (circus) έξω από τα τείχη.

Κατά την παράδοση, από αυτήν εισήλθαν πιθανόν από εσωτερική προδοσία στην Πόλη οι γενίτσαροι κατά τη μεγάλη έφοδο στις 29 Μαΐου 1453, διασπώντας έτσι την άμυνα των πολιορκούμενων και προκαλώντας την Αλωση της Κωνσταντινούπολης, αναφέρει το wikipedia.

Άλωση της Κωνσταντινούπολης – Ο μαρμαρωμένος βασιλιάς

Η λαϊκή παράδοση αρνήθηκε να πιστέψει τον θάνατο του Κωνσταντίνου Παλαιολόγου. Ο τελευταίος Βυζαντινός αυτοκράτορας αποτέλεσε σημείο αντίστασης για πολλά χρόνια στη μεταβυζαντινή περίοδο από τον υποδουλωμένο ελληνικό λαό, ο οποίος «γέννησε» και τον θρύλο του «Μαρμαρωμένου Βασιλιά».

Σύμφωνα με τον θρύλο λοιπόν, όταν μπήκαν οι Τούρκοι στην Πόλη, «άγγελος Κυρίου» άρπαξε το βασιλιά και τον πήγε σε μια σπηλιά βαθιά στη γη κάτω, κοντά στη Χρυσόπορτα. Εκεί μένει μαρμαρωμένος ο βασιλιάς και καρτερεί να κατεβεί ο άγγελος στη σπηλιά, να τον ξεμαρμαρώσει. Και θα σηκωθεί πάλι ο βασιλιάς και θα μπει στην Πόλη και θα διώξει τους Τούρκους ως την Κόκκινη Μηλιά.

Άλωση της Κωνσταντινούπολης – Ο παπάς της Αγια-Σοφιάς
Στους θρύλους για την Αλωση της Πόλης, σημαντικό ρόλο παίζει και η Εκκλησία, η οποία ήταν -τουλάχιστον- η δεύτερη μεγαλύτερη Αρχή στη Βυζαντινή Αυτοκρατορία μετά τον ίδιο τον αυτοκράτορα.

Σύμφωνα λοιπόν με εκκλησιαστικές δοξασίες, την ώρα που μπήκαν οι Τούρκοι στην Αγια-Σοφιά δεν είχε τελειώσει ακόμα η λειτουργία. Ο παπάς που έκανε τη λειτουργία πήρε αμέσως το Αγιο Δισκοπότηρο και μπήκε σε μια πόρτα η οποία σφραγίστηκε αμέσως.
Όπως αναφέρεται στις παραδόσεις, είναι θέλημα Θεού να ανοίξει μόνη της η πόρτα όταν επιστρέψει η Κωνσταντινούπολη στους Βυζαντινούς και να βγει από εκεί ο παπάς, να τελειώσει τη λειτουργία.

Άλωση της Κωνσταντινούπολης – Τα μισοτηγανισμένα ψάρια

Την ημέρα που έπεσε η Πόλη ένας γέροντας τηγάνιζε ψάρια, και όταν του είπαν «Εάλω η Πόλις», είπε πως για να πιστέψει πως έπεσε η Πόλη, έπρεπε να βγουν τα ψάρια από το τηγάνι. Και σύμφωνα με τις δοξασίες έτσι έγινε, με τον γέροντα μάλιστα να «προφητεύει» πως όταν φύγουν οι Οθωμανοί από την Κωνσταντινούπολη, θα ολοκληρωθεί το τηγάνισμα των ψαριών που είναι τηγανισμένα μόνο από την μία τους πλευρά.

Άλωση της Κωνσταντινούπολης – Τι λένε οι ιστορικοί: H Κωνσταντινούπολη έπεσε λόγω παρακμής

Για τους ιστορικούς, ωστόσο, η Αλωση της Κωνσταντινούπολης δεν ήταν παρά μία φυσική εξέλιξη της Ιστορίας, καθώς η Βυζαντινή Αυτοκρατορία, στο τελευταίο διάστημα της ζωής της είχε συρρικνωθεί ουσιαστικά μόνο στην ίδια την Κωνσταντινούπολη, ενώ παράλληλα η θρησκευτική έριδα εκμηδένισε τις όποιες πιθανότητες είχαν οι Βυζαντινοί για να αμυνθούν αποτελεσματικά.

Άλωση της Κωνσταντινούπολης – O στρατός του Μωάμεθ

Όπως αναφέρουν οι νεότεροι ιστορικοί, τα τακτικά στρατεύματα του Μωάμεθ έφταναν τους 80.000-100.000 στρατιώτες, οι οποίοι συγκεντρώθηκαν από τις ευρωπαϊκές και ασιατικές επαρχίες.

Τα στρατεύματα του Μωάμεθ αποτελούνταν από άριστα εκπαιδευμένο πεζικό και πυροβολικό ενώ ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στην κατασκευή πυροβόλων όπλων και κανονιών. Μάλιστα ο Μωάμεθ, είχε προσλάβει έναν φημισμένο τεχνίτη από την Ουγγαρία τον Ουρβανό, προκειμένου να του κατασκευάσει μεγάλα κανόνια για να γκρεμίσουν της περίφημα τείχη της Κωνσταντινούπολης. Ο Ουρβανός, ο οποίος δούλευε παλαιότερα για τους Βυζαντινούς, δέχθηκε έναντι τεράστιας αμοιβής.

Ο Μωάμεθ γνώριζε επίσης ότι χωρίς να μπορέσει πρώτα να ελέγξει τη θαλάσσια περιοχή της Πόλης πολύ δύσκολα θα κατάφερνε την άλωσή της μόνο από την ξηρά. Γι΄ αυτό αποφάσισε να δημιουργήσει ένα ισχυρό στόλο ο οποίος ωστόσο δεν επέφερε τα αναμενόμενα αποτελέσματα.

Άλωση της Κωνσταντινούπολης – Οι υπερασπιστές της Κωνσταντινούπολης

Ο ιστορικός Φραντζής, αναφέρει ότι οι υπερασπιστές της Κωνσταντινούπολης αποτελούνταν από μόλις 4.937 Βυζαντινούς και 2.000 ξένους. Από αυτούς ξεχώριζαν οι 700 κατάφρακτοι στρατιώτες του Γενοβέζου Ιωάννη Ιουστινιάνι Λόγκο, ο οποίος θεωρούνταν ένας από τους καλύτερους πολεμιστές της εποχής του. Στην κρισιμότερη καμπή της μάχης ωστόσο, τραυματίστηκε από ένα βλήμα και έφυγε με το πλοίο του, αποδυναμώνοντας σημαντικά το ηθικό των Βυζαντινών.

Τα προβλήματα στην Κωνσταντινούπολη ωστόσο, εστιάζονταν κυρίως στο θέμα της Ενωσης των Εκκλησιών. Ο Αυτοκράτορας στράφηκε για βοήθεια και προς τα κράτη της Δύσης, χωρίς ωστόσο να έρθουν ποτέ σοβαρές στρατιωτικές ενισχύσεις στην Πόλη.

Η Σύνοδος της Φλωρεντίας που επικύρωνε την Ενωση των δύο Εκκλησιών και υπογράφηκε το 1431 από τον αδερφό του Κωνσταντίνου, Ιωάννη, δεν έγινε ποτέ αποδεκτή από τον βυζαντινό πληθυσμό, οι οποίοι με επικεφαλής τον μέγα δούκα Λουκά Νοταρά αντιδρούσαν πεισματικά.

Ο ίδιος ο Νοταράς, όταν έπεσε η Κωνσταντινούπολη μάλιστα, προσέγγισε τον Μωάμεθ, με την παράδοση να αναφέρει ότι του παρέδωσε τα πλούτη του με αποτέλεσμα τον θάνατό του, καθώς ο Οθωμανός Σουλτάνος εξοργίστηκε με το γεγονός ότι δεν βοήθησε ποτέ τον αυτοκράτορά του….

Η πλειονότητα των παραδόσεων όμως, απορρίπτει το γεγονός της Αλωσης της Πόλης λόγω της στρατιωτικής δύναμης του Μωάμεθ και της παρακμής του Βυζαντίου.

Προσέθεσε τη μεταφυσική παρεμβολή με ιστορίες όπως ο «Μαρμαρωμένος Βασιλιάς» ή τους θρύλους για την «Κερκόπορτα», προκειμένου να κρατήσει ψηλά το εθνικό στοιχείο των Ελλήνων, το οποίο αντιμετώπισε τα 400 χρόνια της Οθωμανικής κυριαρχίας.

Πηγή:  Askitikon 

Το άρθρο ΄Αλωση της Κωνσταντινούπολης – 29 Μαΐου: Σαν σήμερα έπεσε η Πόλη εμφανίστηκε πρώτα στο Ιερός Ναός Κοιμήσεως Θεοτόκου Άνω Καλαμακίου "Θεομήτορος".

Μια αληθινή συγκλονιστική και ιδιαίτερα συγκινητική ιστορία, που συνέβη πριν λίγα χρόνια!

Συνάδελφός μου στὸ γραφεῖο, μὲ ποντιακὴ καταγωγὴ καὶ καρδιά, μοῦ διηγήθηκε ὅτι κατὰ τὴ
δεκαετία τοῦ ’90 παρακολουθοῦσε ἀργὰ τὸ βράδυ κρατικὸ κανάλι.

Παρουσιαζόταν ἕνα ντοκιμαντὲρ γιὰ τὴ γενοκτονία τῶν Ποντίων καὶ μὲ αὐτὴν τὴν ἀφορμὴ διάφοροι ἄνθρωποι κατέθεταν τὶς μαρτυρίες τους. Κάποια στιγμὴ μίλησε ἕνας γηραιὸς κύριος ποντιακῆς καταγωγῆς μὲ κατάλευκα μαλλιά.

Ἦταν καθηγητὴς πανεπιστημίου. Αὐτός, μὲ πολὺ συγκίνηση, εἶπε τὰ ἑξῆς: «Ἀρκετὰ χρόνια πρίν, ὅταν ἤμουν πενηντάρης, μιλοῦσα μὲ μιὰ θεία μου ποὺ ἦταν γιαγιὰ πιά.

Μοῦ μιλοῦσε μὲ μεγάλο παράπονο γιὰ τὴν πατρίδα μας, τὸν Πόντο, καὶ γιὰ τοὺς προγόνους μας.

Πάνω στὴν κουβέντα τῆς εἶπα πὼς σύντομα θὰ ἔκανα ταξίδι – προσκύνημα στὸν Πόντο.

Κρεμάστηκε πάνω μου καὶ μὲ παρακάλεσε μὲ λυγμούς, ὅταν πάω, νὰ τῆς κάνω ἕνα χατίρι.

Μοῦ διηγήθηκε ἐπακριβῶς ποῦ βρισκόταν τὸ πατρικό της σὲ χωριὸ τοῦ Πόντου.

Μοῦ ἐξήγησε μὲ λεπτομέρεια τὰ χαρακτηριστικὰ τοῦ χωριοῦ, τοὺς δρόμους, καὶ μοῦ προσδιόρισε μὲ ἀκρίβεια τὴ θέση τοῦ σπιτιοῦ.

Μοῦ εἶπε, μόλις τὸ βρῶ, νὰ ζητήσω ἀπ’ τοὺς Τούρκους ποὺ θὰ ἔμεναν πιὰ ἐκεῖ νὰ βροῦν ἕνα κασελάκι, ποὺ εἶχε κρύψει σὲ συγκεκριμένο σημεῖο τοῦ παλιοῦ ἀρχοντικοῦ.

Μοῦ περιέγραψε πλήρως τὸ κασελάκι καὶ τὸ τὶ περιεῖχε μέσα.

Ἀσημικά, παλιὰ κοσμήματα, λίρες κλπ, ἕναν μικρὸ θησαυρὸ δηλαδή.

Μοῦ εἶπε νὰ τὰ ἀφήσω στοὺς Τούρκους γιὰ ἀμοιβή, μὲ προϋπόθεση νὰ μοῦ δώσουν ἕναν κρεμαστὸ σταυρὸ ποὺ εἶχε μέσα τὸ κασελάκι.

Αὐτὸς ὁ σταυρὸς ἦταν ὁ βαφτιστικὸς τοῦ μικροῦ παιδιοῦ της, ποὺ τὸ ἔχασε κατὰ τὴ γενοκτονία.

Αὐτὴ εἶχε γλιτώσει.

Εἶχε γλιτώσει μόνο τὴ ζωή της, γιατὶ ἡ χαροκαμένη ψυχή της μόνο ὁ Θεὸς γνωρίζει πῶς πέρασε μέσα στὶς πικρὲς ἀναμνήσεις ἐδῶ στὴν Ἑλλάδα.

Ἔσβησε τὰ παρακαλετά της μέσα στὰ δάκρυα καὶ τῆς ὑποσχέθηκα νὰ κάνω ὅ,τι θὰ περνοῦσε ἀπ’ τὸ χέρι μου, ἀλλὰ μέσα μου δὲν εἶχα πολλὲς ἐλπίδες.

Πράγματι, ἔκανα τὸ ταξίδι, ἔκανα ὅ,τι ἐπιθυμοῦσα γιὰ τὸν ἑαυτό μου καὶ μετὰ κατευθύνθηκα γιὰ τὸ χωριὸ τῆς θείας μου.

Ἡ περιγραφή του ἦταν τόσο λεπτομερής, ποὺ βρῆκα τὸ σπίτι πολὺ εὔκολα. Παλιὸ λιθόκτιστο δίπατο ἀρχοντικό. Χτύπησα τὴν πόρτα καὶ μοῦ ἄνοιξε ἕνας Τοῦρκος λίγο μικρότερος σὲ ἡλικία ἀπὸ ἐμένα.

Εὐτυχῶς ἤξερε ἄπταιστα ἀγγλικά, γιατὶ ἐτύγχανε σεβαστὸ πρόσωπο τῆς δημόσιας διοίκησης τῆς περιοχῆς, μὲ μεγάλο ἀξίωμα (Νομάρχης;) καὶ μπορούσαμε νὰ συνεννοηθοῦμε πολὺ ἄνετα.

Τοῦ διηγήθηκα μὲ λεπτομέρεια ὅ,τι μοῦ εἶχε πεῖ ἡ θεία μου.

Γιὰ μιὰ στιγμὴ ταράχθηκε καὶ μετὰ μοῦ εἶπε αποφασιστικά:

“Κοῖτα νὰ δεῖς, τώρα καλύτερα νὰ φύγεις, γιατὶ ὑπάρχουν καὶ ἄλλοι ὁμοεθνεῖς μου στὸ σπίτι καὶ δὲν μπορῶ νὰ μιλήσω ἐλεύθερα. Ξαναέλα τὸ ἀπόγευμα τὴν τάδε ὥρα ποὺ θὰ εἶμαι μόνος νὰ τὰ ποῦμε καλύτερα”.

Πράγματι, ἔκανα ὅπως μοῦ εἶπε καὶ, ὅταν ξαναπῆγα, μὲ ὑποδέχθηκε μέσα στὸ σπίτι πιά.

Ἀφοῦ ἤπιαμε τὸν καφέ, χωρὶς νὰ μιλήσει, ἔφυγε ἀπ΄ τὸ δωμάτιο ὑποδοχῆς καὶ σὲ λίγο ξαναγύρισε κρατώντας στὰ χέρια του τὸ κασελάκι τῆς θείας μου. Κυριολεκτικὰ μοῦ ἔπεσε τὸ φλιτζάνι τοῦ καφὲ ἀπ’ τὰ χέρια.

“Ὥστε τὸ βρήκατε ἤδη”, ψέλλισα σαστισμένος.

“Ναί, ἐδῶ καὶ πολλὰ χρόνια, ἀπὸ τότε ποὺ εἶμαι σὲ αὐτὸ τὸ σπίτι. Πάρε το. Πιστεύω ὅτι σοῦ ἀνήκει”, πρόσθεσε.

“Μὰ δὲν τὸ θέλω”, εἶπα διστακτικά. “Μόνο τὸ σταυρουδάκι θέλω. Αὐτὸ μόνο ζήτησε ἡ θεία μου. Σᾶς παρακαλῶ κρατῆστε ὅλα τὰ ὑπόλοιπα”.

“Κοῖτα νὰ δεῖς”, εἶπε θυμωμένα, “θὰ κάνεις αὐτὸ ποὺ σοῦ λέω. Αὐτὰ δὲν εἶναι δικά μου. Τόσα χρόνια τὰ φύλαγα, μέχρι ποὺ ἦρθες ἐσύ. Στὴ θεία σου ἀνήκουν. Νὰ τῆς τὰ πᾶς”.

“Μά, τὸ σταυρουδάκι”, ψέλλισα φοβισμένα.

Τότε μὲ μιὰ κίνηση ἄνοιξε τὸ πουκάμισό του καὶ φάνηκε κρεμασμένο στὸν λαιμό του τὸ σταυρουδάκι.

“Αὐτὸ δὲν μπορῶ νὰ στὸ δώσω. Δὲν μπορῶ, γιατὶ εἶναι δικό μου”

… Πραγματικὰ ζαλίστηκα. Δὲν καταλάβαινα τὶ ἐννοοῦσε.

“Εἶναι δικό μου. Ἀκοῦς;” εἶπε δυνατά. “Εἶναι δικό μου, γιατὶ ἐγὼ εἶμαι τὸ παιδὶ ποὺ ἔχασε ἡ θεία σου πρὶν σαράντα χρόνια”.

Ἔμεινα νὰ τὸν κοιτῶ μὲ ἀνοιχτὸ τὸ στόμα. Βούρκωσα. Ἦταν ὁ χαμένος μου ξάδερφος.

Ἔπεσα στὴν ἀγκαλιά του καὶ τὸν ἔσφιξα. Ἔκλαιγα μὲ ἀναφιλητά. Τὸ ἴδιο καὶ αὐτός. Ὅταν συνήλθαμε, μοῦ εἶπε:

“Δὲν ἤξερα ὅτι ἡ μητέρα μου ἔζησε. Ἔμεινα πίσω. Ἄλλοι Τοῦρκοι πήρανε τὸ σπίτι καὶ μὲ μεγαλώσανε σὰν παιδί τους. Τώρα εἶναι πεθαμένοι. Ἔχω τὴ δικιά μου οἰκογένεια ἐδῶ πιά”.

Τοῦ ζήτησα νὰ μὲ ἀκολουθήσει στὴν Ἑλλάδα. Νὰ δεῖ τὴ μάνα του. Ἀρνήθηκε.

“Δὲν μπορῶ νὰ γυρίσω πιά.

Τὰ παιδιά μου ἔχουν μεγαλώσει. Εἶναι ἀξιωματικοὶ στὸν τουρκικὸ στρατό.

Καὶ σὲ ὑψηλὲς θέσεις.

Δὲν ξέρουν ὅτι εἶναι Ἕλληνες. (σημ.: Ἀπ’ τὴ συνέχεια τῆς διήγησης θὰ φανεῖ ὅτι σὲ αὐτὸ τὸ σημεῖο ψευδόταν, γιὰ νὰ προφυλάξει τὰ παιδιά του) Ἂν φύγω στὴν Ἑλλάδα, τὰ παιδιά μου μπορεῖ νὰ πάθουν κακὸ ἐδῶ. Δὲν πρέπει νὰ ἔχω καμία σχέση μὲ τὴν Ἑλλάδα”.

Ἐπέμενα καὶ τὸν παρακάλεσα νὰ ἔρθει τουλάχιστον ἕνα ταξίδι σὰν τουρίστας καὶ νὰ ἐπωφεληθεῖ γιὰ νὰ δεῖ τὴ μάνα του καὶ τοὺς ἄλλους συγγενεῖς του.

“Δὲν γίνεται”, μοῦ ἀπάντησε.

“Γιὰ νὰ καταλάβεις, ἐδῶ ἔχω μεγάλη δημόσια θέση.

Σὰν ἐμένα ὑπάρχουν πολλοὶ ἐδῶ. Ἐγὼ τοὺς προσέχω.

Μὲ ἔχουν ἀνάγκη. Ἂν πάω στὴν Ἑλλάδα, θὰ δώσω στόχο ὅτι κάτι συμβαίνει καὶ θὰ κινδυνέψουν καὶ ἄλλοι. (σημ.: Ἀπὸ αὐτὸ τὸ σημεῖο φαίνεται ὅτι, ταυτόχρονα μὲ τὸ ἀξίωμα ποὺ κατεῖχε σὰν Τοῦρκος, ἦταν καὶ τοπικὸς ἡγέτης τῶν Κρυπτοχριστιανῶν.

Τὸ πιθανότερο ἦταν καὶ τὰ παιδιά του νὰ τὸ γνωρίζανε, ἀλλὰ προφυλαγόντουσαν ἐξαιρετικά)

Νὰ δώσεις πολλὰ φιλιὰ στὴ μάνα μου.

Νὰ μὴν λυγίσει.

Νὰ κάνει ὑπομονή. Νὰ τῆς πεῖς ὅτι θὰ συναντηθοῦμε στὴν ἄνω Ἰερουσαλήμ.

Ἀγκαλιαστήκαμε καὶ πάλι καὶ χωρίσαμε δακρυσμένοι.

Ἐπέστρεψα στὴν Ἑλλάδα καὶ ἔτρεξα ἀμέσως μὲ τὸ κασελάκι στὴ θεία μου, γιὰ νὰ τῆς τὸ δείξω καὶ νὰ τῆς πῶ τὰ φοβερὰ νέα. Ἀλλὰ τὶ δυσάρεστη ἔκπληξη μὲ περίμενε.

Οἱ συγγενεῖς μου μοῦ διηγηθήκανε πώς, λίγο μετὰ τὴν ἀναχώρησή μου γιὰ τὴν Τουρκία, ἡ θεία μου ἄφησε τὴν τελευταία της πνοή.

Ἴσως ὁ καλὸς Θεὸς τὴν πῆρε κοντά του γιὰ νὰ μὴν ἀκούσει ὅτι τόσα χρόνια ζοῦσε τὸ παιδάκι της καὶ αὐτὴ δὲν μποροῦσε νὰ τὸ ἔχει στὴν ἀγκαλιά της. Μὲ ἀρκετὰ δάκρυα εἶχε ματώσει τὴν καρδιά της τόσον καιρό. Δὲν θὰ ἄντεχε νὰ ἀκούσει κάτι τέτοιο.

Ἀπὸ τὸ περιοδικὸ Ἐκκλησιαστική Διακονία καί Μαρτυρία, τεῦχ. 377, 11

Πηγή:  Askitikon

Το άρθρο Αληθινή Ιστορία : Η μάνα, το σταυρουδάκι και ο Τούρκος εμφανίστηκε πρώτα στο Ιερός Ναός Κοιμήσεως Θεοτόκου Άνω Καλαμακίου "Θεομήτορος".

Ο ένδοξος πατριώτης Ρουμελιώτης στρατηγός είναι ο γνήσιος Ρωμιός της αγέρωχης Ρωμανίας, του ακαταμάχητου ελληνισμού, ένα εκ των λαμπρών και εκλεκτών τέκνων του, που αξίζει να τον θυμόμαστε στις δύσκολες ημέρες μας

Τι έλεγε ο Άγιος Παΐσιος για τον Μακρυγιάννη

…Έτσι από μερικά παλληκάρια κρατήθηκε το Έθνος!

Όσοι πεθαίνουν παλληκαρίσια, δεν πεθαίνουν. Αν δεν υπάρχει ηρωισμός, δεν γίνεται τίποτα. Και να ξέρετε ο πιστός είναι και γενναίος. Ο Μακρυγιάννης ο καημένος τι τράβηξε! Και σε τι χρόνια!

–”Κάπνισαν τα μάτια μου”, λέει κάπου Γέροντα.

-Ναι κάπνισαν τα μάτια του. Από την ένταση και την αγωνία που είχε, ήταν σαν να έβγαζαν υδρατμούς τα μάτια του. Βρέθηκε σ’ εκείνη την κατάσταση και από πόνο και αγάπη θυσιαζόταν συνέχεια. Δεν σκέφθηκε, δεν υπολόγισε ποτέ τον εαυτό του. Δεν φοβήθηκε μην τον σκοτώσουν, όταν αγωνιζόταν για την Πατρίδα.

Ο Μακρυγιάννης ζούσε πνευματικές καταστάσεις. Αν γινόταν καλόγερος, πιστεύω ότι από τον Άγιο Αντώνιο δε θα είχε μεγάλη διαφορά. Τρεις χιλιάδες μετάνοιες έκανε και είχε και τραύματα και πληγές. Άνοιγαν οι πληγές του, έβγαιναν τα έντερά του, όταν έκανε μετάνοιες, και τα έβαζε μέσα. Τρεις δικές μου μετάνοιες κάνουν μία δική του. Έβρεχε το πάτωμα με τα δάκρυά του.

Εμείς, αν ήμασταν στη θέση του, θα πηγαίναμε στο νοσοκομείο να μας υπηρετούν…

Απόσπασμα από το βιβλίο: Γέροντος Παϊσίου Λόγοι Β΄, “Πνευματική Αφύπνιση” ,σ. 205-206, εκδ. Ι. Η. Αγ. Ιω. θεολόγου, Σουρωτή Θεσσαλονίκης

*****

ΣΤΡΑΤΗΓΟΣ ΜΑΚΡΥΓΙΑΝΝΗΣ,Ο ΓΝΗΣΙΟΣ ΚΑΙ ΑΠΛΟΣ ΕΛΛΗΝΑΣ ΟΡΘΟΔΟΞΟΣ ΠΑΤΡΙΩΤΗΣ.

Γράφει ο μοναχός Μωυσής, Αγιορείτης

Τον Μακρυγιάννη θα πρέπει κανείς να τον μελετάει δίχως έγχρωμα γυαλιά. Συνήθως κάποιοι φορούν γυαλιά χρώματος της αρεσκείας τους ή της ιδεολογίας και έχουν από πριν τη μελέτη αποφασίσει τι θα γράψουν.

Έτσι έχουμε πολλές και αντιφατικές απόψεις για τη ζωή και το έργο του ηρωικού και ευλαβέστατου Μακρυγιάννη, που ήταν από τα μέρη τα δικά μας, αφού ο παππούς μου, ο πατέρας του πατέρα μου, τελώνης Κωνσταντίνος Μαυρίκης, ήταν από τη Δεσφίνα Φωκίδος.

Χρησιμοποιείται και κακοπαθεί ο Μακρυγιάννης από διάφορους, ακόμη και πολλά χρόνια μετά το θάνατό του. Θέλουν να βγάλουν τα προετοιμασμένα συμπεράσματά τους και χρησιμοποιούν ψυχολογία, ιστορία, πολιτική, θεολογία, φιλολογία για να καταλήξουν εκεί που θέλουν.

Όπως λέει ο σεβαστός και αγαπητός π. Γεώργιος Μεταλληνός, “γι’ αυτό προκύπτει ο Μακρυγιάννης των συντηρητικών, ο Μακρυγιάννης των προοδευτικών και ενίοτε ένας ‘τρελός’ Μακρυγιάννης, όλων εκείνων που θέλουν να απαλλαγούν από την ενοχλητική ‘θρησκοληψία’ του”….

Ο Μακρυγιάννης ήταν αυτός που ήταν. Πάντοτε γνήσιος, ντόμπρος, αληθινός, δίκαιος και γενναίος. Δεν υποκρινόταν, δεν μασούσε τα λόγια του, δεν έλεγε μισές αλήθειες. Είχε πάντοτε ένα ενιαίο ήθος και ύφος χαρακτηριστικό. Μπορεί να ’κανε λάθη, όμως δεν ήταν κακοπροαίρετα. Να ήταν λάθος εκτιμήσεις, αστοχίες, κακή πληροφόρηση, έλλειψη γνώσης, όμως δεν έκανε διαστρεβλωτικές κινήσεις σκόπιμες ή παρανοήσεις για το ίδιον συμφέρον. Δεν κάνουμε εξωραϊσμό του και δεν τον αγιοποιούμε.

Ο Μακρυγιάννης είναι σταθερά και ακλόνητα τοποθετημένος στο άρμα της παραδόσεώς μας. Η πίστη του, μπορεί να ’χει κάποιες υπερβολές, αλλά είναι τίμια, εγκάρδια, ολοσχερής. Η μεγάλη του αγάπη για την πατρίδα, την Ελλάδα, το Γένος, τη Ρωμιοσύνη, την Ορθοδοξία ήταν πάντα μαζί, αδιάσπαστα, αδιαχώριστα, υψηλά. Σήμερα ο προοδευτισμός δεν τα ακούει πολύ ευχάριστα αυτά, ενοχλείται, κουμπώνεται, είναι επιφυλακτικός. Όμως γενιές ανθρώπων έζησαν με αυτές τις βάσεις και με λιγότερο άγχος. Αποτελούσαν την υπόσταση του Έλληνα. Ο Νεοέλληνας μεριμνά και τυρβάζει περί πολλά, αποκόπτεται από τις ρίζες του, ξεθεμελιώνει τον οίκο του, αποϊεροποιεί τη ζωή. Ο Μακρυγιάννης είχε στην καρδιά του την Ορθοδοξία και την Ελλάδα.

Για τον Μακρυγιάννη αλλά και για τον κάθε πιστό έλληνα ορθόδοξο είναι η πίστη των αποστόλων, των αγίων πατέρων, των μαρτύρων, των οσίων, των ασκητών, των αγωνιζομένων για τη θέωση. Οι ενορίες, τα μοναστήρια, τα καντήλια, οι εικόνες, τα θυμιάματα, τα κεριά, οι μετάνοιες, οι νηστείες, οι αγρυπνίες, οι δεήσεις, η μυστηριακή ζωή.

Ο Μακρυγιάννης ως πιστό τέκνο της Ορθόδοξης Εκκλησίας είναι υπέρ της ανεξιθρησκίας. Κανείς άνθρωπος δεν μπορεί να βιασθεί να μην πιστεύει αυτό που επιθυμεί. Για τη θέση αυτή κάποιοι υπερορθόδοξοι, σκληροπυρηνικοί, φανατικοί, σκανδαλιζόμενοι ευσεβιστές, ενοχλούνται και απορρίπτουν τον βαθιά θρησκευάμενο Μακρυγιάννη. Από τη θέση του αυτή, όπως βεβαίως και άλλες, μπορούμε να πούμε ότι δεν είναι ακραίος και θρησκόληπτος.

Η θρησκοληψία είναι νόσημα σοβαρό και θέλει προσεκτική εκτομή. Ο Μακρυγιάννης μπορεί να μην το καταλάβαινε ο ίδιος, θεολογούσε ορθόδοξα πιστεύοντας στην ιερότητα και μοναδικότητα του ανεπανάληπτου ανθρωπίνου προσώπου καθώς και στη θεόσδοτη ελεύθερη βούληση. Δεν δεχόταν την Ορθοδοξία ως ιδεολόγημα, αλλά ως ελεύθερη και αβίαστη επιλογή τέλεια ελεύθερων ανθρώπων. Ο Χριστός δεν πίεσε ποτέ κανέναν να τον ακολουθήσει. Όλο το Ευαγγέλιο είναι μία ευγενική πρόσκληση.

Ο Μακρυγιάννης όμως ήταν σκληρός στους συμπατριώτες του, που αφήνουν την Ορθοδοξία και ακολουθούν εύκολα τον πρώτο αιρετικό. Μάλιστα φθάνει να τους θεωρεί κι εχθρούς του Γένους. Πίστευε πως η Ελλάδα συμπορεύτηκε με την Ορθοδοξία και είχε από αυτή την αγαπητική συμπόρευση σημαντικά οφέλη. Την πολυαγαπημένη του πατρίδα την ήθελε ελεύθερη, ζωντανή και δημιουργική, ώστε να ανεβαίνει τους υψηλούς στόχους της, δημιουργώντας συνάμα φιλόκαλο πολιτισμό.

Στα σπουδαία και συγκινητικά Απομνημονεύματά του φαίνεται καθαρά η μεγάλη αγάπη του για την Ελλάδα και την Ορθοδοξία. Την Ελλάδα τη θέλει πρώτιστα ελεύθερη, δημοκρατική, δίκαιη, ενάρετη και φιλόθεη. Είναι φιλόπατρις, φιλοδίκαιος, φιλόθεος, φιλάγιος, φιλάνθρωπος και φιλάρετος. Είναι επίσης αντιδυτικός και αντιβασιλικός, γιατί η Δύση έχει παράδοση ξένη από τη δική μας και βασιλείς που δεν είναι Ορθόδοξοι.

Κλαίει για τον άτεχνο πρώιμο εξευρωπαϊσμό της δόλιας πατρίδος του. Χύνει δάκρυα για τον παρασυρμό των συμπατριωτών του από ξένες ελπίδες. Είναι ο ατόφιος Χριστιανός της γνήσιας λαϊκής ευσέβειας. Τα οράματά του είναι της φρόνησης και της παραφρόνησής του. Δείχνουν την ψυχή του, την αθωότητά του, την αγνότητά του, την καλοκαγαθία του, τη βαθιά πίστη του. Αγωνιά για την τύχη της πατρίδος του, της άκλαυτης Ρωμιοσύνης. Ο ένδοξος πατριώτης Ρουμελιώτης στρατηγός είναι ο γνήσιος Ρωμιός της αγέρωχης Ρωμανίας, του ακαταμάχητου ελληνισμού, ένα εκ των λαμπρών και εκλεκτών τέκνων του, που αξίζει να τον θυμόμαστε στις δύσκολες ημέρες μας.

Πηγή: https://simeiakairwn.wordpress.com/

Το άρθρο Στρατηγός Μακρυγιάννης: 27 Απριλίου 1864 – Το πέρασμα στην αιωνιότητα – Τι έλεγε ο Άγιος Παΐσιος για τον Μακρυγιάννη εμφανίστηκε πρώτα στο Ιερός Ναός Κοιμήσεως Θεοτόκου Άνω Καλαμακίου "Θεομήτορος".