
Η ΑΜΕΡΙΚΗ ΑΝΑΚΑΛΥΠΤΕΙ ΤΗΝ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑ
_________
«Όταν η Ψυχολογία Συναντά τη Θεραπεία της Ψυχής: Η Μαρτυρία μιας Κλινικής Ψυχολόγου»
Ο διάλογος αυτός παρουσιάζει τη συγκλονιστική μαρτυρία της Δρος Ανίτα (Dr. Anita), κλινικής ψυχολόγου από τη Φλόριντα με διδακτορικό (PhD). Ανατραφείσα χωρίς συγκεκριμένο πνευματικό προσανατολισμό -με πατέρα Ινδουιστή από την Ινδία, μητέρα καθολική και παιδική φίλη Μενονίτισσα- η Δρ. Ανίτα οδηγήθηκε στην επιστήμη της ψυχολογίας, όπου διαπίστωσε ότι ο εκκοσμικευμένος τομέας της ψυχικής υγείας προωθεί συχνά βουδιστικές και New Age πρακτικές. Η έμφυτη ανάγκη της για την αλήθεια την ώθησε να ανοίξει για πρώτη φορά την Αγία Γραφή 20 χρόνια αφότου της είχε χαριστεί, να μελετήσει την ιστορική αξιοπιστία των Ευαγγελίων και να ζητήσει ένα σημείο από τον Θεό. Η απάντηση ήρθε όταν ο Ιησούς Χριστός εμφανίστηκε στο όνειρό της, γεγονός που άλλαξε ριζικά τη ζωή της. Ερευνώντας την εκκλησιαστική ιστορία, τη Θεία Ευχαριστία, τις Οικουμενικές Συνόδους και την αποστολική διαδοχή, συνειδητοποίησε ότι η Ορθόδοξη Εκκλησία είναι η μία, αδιάσπαστη Εκκλησία που ίδρυσε ο Χριστός. Ως επιστήμονας, αναλύει τη βαθιά σύνδεση ανάμεσα στη θεραπεία της ψυχής, την εσωτερική κάθαρση, τη θέωση και την ψυχική υγεία, ενώ μοιράζεται την προσωπική της σχέση με τη Θεοτόκο, την Αγία Ξένη και την Αγία Ελένη.
Οι συνεντεύξεις της σειράς πραγματοποιούνται στον χώρο στάθμευσης της Ιεράς Μονής Αγίου Αντωνίου στην Αριζόνα, της Μονής που ίδρυσε ο μακαριστός Γέροντας Εφραίμ της Αριζόνας, και καταγράφουν αυθόρμητες μαρτυρίες ανθρώπων που επισκέπτονται το μοναστήρι και μιλούν για την πορεία τους προς την Ορθόδοξη πίστη.
_________
Δημήτριος (Παρουσιαστής): Καλώς ήρθατε και πάλι στο America Goes Orthodox! Σήμερα είμαστε εδώ με μια ειδική προσκεκλημένη, την ψυχολόγο Ανίτα από τη Φλόριντα. Γεια σου Ανίτα!
Δρ. Ανίτα: Γεια σου Δημήτριε! Χαίρομαι που σε βλέπω.
Δημήτριος: Χαίρομαι κι εγώ που σε βλέπω, Ανίτα. Σε παρακαλώ μοιράσου μαζί μας ποιο ήταν το πνευματικό σου υπόβαθρο, πώς βρήκες την Ορθόδοξη Εκκλησία και γιατί αποφάσισες να αφήσεις την προηγούμενη εκκλησία σου για να έρθεις στην Ορθοδοξία; Τι συνέβη;
Δρ. Ανίτα: Είναι μια κάπως μεγάλη ιστορία, οπότε θα προσπαθήσω να τη συντομεύσω. Μεγαλώνοντας, ο πατέρας μου ήταν Ινδουιστής -κατάγεται από την Ινδία, οπότε είμαι μισή Ινδή- η μητέρα μου ήταν καθολική, και η καλύτερή μου φίλη όταν μεγάλωνα ήταν Μενονίτισσα. Έτσι, μεγάλωσα χωρίς καμία απολύτως πνευματική κατεύθυνση. Πήγαινα βέβαια στο θερινό κατηχητικό με τη φίλη μου τη Μενονίτισσα, και η μητέρα μου προσπαθούσε να με παίρνει στην “καθολική εκκλησία” -μάλιστα βαπτίστηκα στην “καθολική εκκλησία”. Όμως δεν είχα καμία δομή. Παρά ταύτα, ήμουν πάντα μια αναζητήτρια, με ενδιέφεραν πάντα τα πνευματικά ζητήματα, παρόλο που τότε δεν καταλάβαινα τι ακριβώς αναζητούσα.
Επίσης, πάντα με ενδιέφεραν οι άνθρωποι: τι τους παρακινεί, γιατί αλλάζουν, γιατί αρχίζουν να υποφέρουν και πώς συμβαίνουν όλα αυτά. Υπάρχει μια τεράστια διασταύρωση ανάμεσα στον πνευματικό και τον συναισθηματικό κόσμο. Έτσι έγινα ψυχολόγος, έχω διδακτορικό (PhD) στην Κλινική Ψυχολογία. Στην πορεία, πάντα με ενδιέφερε το πώς η πνευματικότητα επηρεάζει τους ανθρώπους -μάλιστα αυτό μελετάται και επιστημονικά, είτε το πιστεύετε είτε όχι. Υπάρχουν ψυχολόγοι που μελετούν την επίδραση της θρησκείας και της προσευχής -όχι ειδικά στο Χριστιανισμό αλλά γενικότερα, και η ύπαρξη κάποιου πνευματικού προσανατολισμού συνδέεται με καλύτερα αποτελέσματα στην υγεία.
Στην πορεία όμως, παρασύρθηκα από πράγματα της Νέας Εποχής (New Age). Ο τομέας μου, η ψυχολογία, αυτοαποκαλείται εκκοσμικευμένος. Δεν αγκαλιάζει τον Χριστιανισμό, τον Ιουδαϊσμό ή το Ισλάμ, αλλά αγκαλιάζει πλήρως τη βουδιστική νοοτροπία, παρόλο που δεν το λέει ανοιχτά. Όλες οι εκπαιδεύσεις και οι στρατηγικές που μαθαίνεις ως ψυχολόγος για να βοηθήσεις τους ανθρώπους έχουν μια βουδιστική/New Age βάση: διαλογισμός, επαφή με τον «εσωτερικό εαυτό» σου για να ακούσεις την «αληθινή φωνή» σου.
Παρασύρθηκα σε αυτόν τον κόσμο και άρχισα να καταλαβαίνω ότι υπάρχει πράγματι ένας υπερφυσικός κόσμος. Επειδή μισώ τη εξαπάτηση περισσότερο από οτιδήποτε άλλο, ψάχνω πάντα να βρω την αλήθεια για το υπερφυσικό πεδίο και πώς επηρεάζει την ανθρωπότητα.
Πριν έρθω στον Χριστό, ήμουν παντρεμένη· με τον σύζυγό μου είμαστε παντρεμένοι 35 χρόνια, έχουμε δύο ενηλίκους γιους και περιμένουμε το πρώτο μας εγγόνι. Έκανα εκπαίδευση στο σπίτι (homeschooling) στα παιδιά μου. Στο πλαίσιο αυτό, αποφάσισα να διαβάσω τη Βίβλο. Συναντούσα ανθρώπους που μιλούσαν για τον Ιησού και συνειδητοποίησα ότι δεν γνώριζα τίποτα γι’ Αυτόν.
Έχω μια θεία, ευαγγελική χριστιανή, η οποία μου είχε χαρίσει μια Βίβλο όταν αποφοίτησα από το λύκειο το 1987. Δεν είχα ανοίξει αυτή τη Βίβλο μέχρι το 2004! Αλλάξαμε σπίτι πολλές φορές, δεν την πέταξα ποτέ, αλλά δεν την άνοιξα παρά μόνο μετά από 17-20 χρόνια. Πάντα λέω στους ανθρώπους: αν δώσετε σε κάποιον μια Βίβλο, θα την κρατήσει, και όταν είναι έτοιμος, η Βίβλος θα είναι εκεί.
Καθίσαμε λοιπόν με τα αγόρια μου στον καναπέ και ξεκινήσαμε από το Ευαγγέλιο του Ματθαίου. Διάβαζα μεγαλόφωνα, μάθαινα για τον Ιησού και άρχισα να αναρωτιέμαι: «Είναι αυτό αλήθεια; Πώς μπορώ να ξέρω ότι αυτό το έγγραφο είναι αληθινό;». Άρχισα να ψάχνω ακαδημαϊκά στοιχεία. Πέρασα περίπου δύο χρόνια διαβάζοντας και ερευνώντας την αξιοπιστία της Βίβλου, και όλα τα στοιχεία επιβεβαίωναν ότι είναι απόλυτα αληθινή.
Μια νύχτα, ενώ διάβαζα στο Kindle και έψαχνα στο Amazon για το επόμενο βιβλίο, σκέφτηκα: «Γιατί ψάχνω κι άλλο βιβλίο να με πείσει, αφού όλα τα στοιχεία είναι ήδη ξεκάθαρα; Τι κάνω εδώ; Ίσως πρέπει να προσευχηθώ». Για έναν μη Χριστιανό, η ιδέα της προσευχής δεν περνάει καν από το μυαλό, αλλά τότε σκέφτηκα να το δοκιμάσω. Έκλεισα τα μάτια, έβαλα το κεφάλι στο μαξιλάρι και είπα μέσα στο μυαλό μου μια πολύ απλή προσευχή: «Θεέ μου, αν αυτό το πράγμα με τον Ιησού είναι αλήθεια, σε παρακαλώ δείξε μου».
Αποκοιμήθηκα και εκείνη τη νύχτα ο Χριστός εμφανίστηκε στο όνειρό μου. Απλώς στεκόταν εκεί, δεν μου μίλησε, απλώς με κοίταξε. Αυτό ήταν όλο όσα χρειαζόμουν να μάθω. Πήρα την απάντησή μου. Από εκείνη τη στιγμή πείστηκα απόλυτα και είπα: «Εντάξει, τώρα πρέπει να μάθω τα πάντα».
Στην πορεία έμαθα για τον πνευματικό πόλεμο. Ως άνθρωπος που νοιάζεται βαθιά για τους άλλους και δεν αντέχει να βλέπει τους ανθρώπους να υποφέρουν, όταν έμαθα ότι υπάρχει ένα πνευματικό πεδίο με δαίμονες που επηρεάζουν τους ανθρώπους, θέλησα να καταλάβω πώς λειτουργεί.
Άρχισα να ψάχνω για μια εκκλησία. Αγαπούσα την προτεσταντική εκκλησία όπου πηγαίναμε -ήταν μια όμορφη, χαρισματική εκκλησία- αλλά πάντα ένιωθα ότι κάτι έλειπε. Όταν ανοίγουν τα μάτια σου στον πνευματικό πόλεμο, θέλεις μια εκκλησία που να έχει αυτή την κατανόηση ως θεμέλιο. Και υπάρχουν πραγματικά μόνο δύο τέτοιες εκκλησίες: η Ρωμαϊκή “καθολική εκκλησία” και η Ανατολική Ορθοδοξία. Δεν είχα ακούσει ποτέ για την Ανατολική Ορθοδοξία μέχρι το 2019-2020. Μου ακουγόταν εξωτική και περίεργη, αλλά όταν δεσμεύεσαι στην αλήθεια, πηγαίνεις εκεί που είναι η αλήθεια.
Το γεγονός που με ώθησε οριστικά συνέβη μια Κυριακή στην προτεσταντική μας εκκλησία, κατά τη διάρκεια της Θείας Κοινωνίας, όπως την κάνουν οι προτεστάντες. Κάναμε κοινωνία μία φορά τον μήνα. Αναρωτήθηκα γιατί το κάνουμε μόνο μία φορά τον μήνα και άρχισα να κάνω έρευνα. Το πρώτο πράγμα που έμαθα είναι ότι για τα πρώτα 1.500 με 1.700 χρόνια της Εκκλησίας, κανένας Χριστιανός δεν αμφισβήτησε την Πραγματική Παρουσία του Χριστού στη Θεία Ευχαριστία! Κανένας! Αυτό είχε τεράστιο βάρος για μένα.
Έτσι, έπρεπε να βρω μια εκκλησία που να πιστεύει στην Πραγματική Παρουσία. Εμβάθυνα στην ορθόδοξη θεολογία, ο σύζυγός μου με ακολούθησε κάνοντας τη δική του έρευνα, και τελικά γινόμαστε δεκτοί στην Ορθόδοξη Εκκλησία τον Νοέμβριο του 2024. Τώρα ανήκουμε σε μια ενορία που απολύτως λατρεύουμε, υπεραγαπάμε τον ιερέα μας και είμαστε κατενθουσιασμένοι που βρισκόμαστε εδώ.
Δημήτριος: Ανίτα, είναι εκπληκτικό το πώς ο Θεός σε άγγιξε και άλλαξε ολόκληρη τη ζωή σου επειδή αναζητούσες την αλήθεια. Θέλω να σε ρωτήσω: τι ήταν αυτό που σε έκανε να πιστέψεις ότι η Ορθόδοξη Εκκλησία είναι η μία Εκκλησία που ίδρυσε ο ίδιος ο Ιησούς πριν από 2.000 χρόνια;
Δρ. Ανίτα: Αυτό είναι πολύ καλή ερώτηση. Μέχρι το Μέγα Σχίσμα το 1054 υπήρχε μόνο μία Εκκλησία. Σκέφτηκα ότι αυτό είναι εξαιρετικά σημαντικό: τι πίστευαν όλοι, πάντα και παντού σε εκείνη την μία Εκκλησία; Και όταν η Ρωμαϊκή καθολική και η Ορθόδοξη Εκκλησία χωρίστηκαν, ποια φαινόταν να είναι η πιο αρχαία, ποια άλλαξε τα λιγότερα; Η Ορθόδοξη Εκκλησία δεν έχει αλλάξει σχεδόν καθόλου, και η θεολογία της δεν έχει αλλάξει απολύτως καθόλου! Αντίθετα, η Ρωμαϊκή “καθολική εκκλησία” έχει αλλάξει πάρα πολύ.
Επίσης, η μελέτη της πρώιμης Εκκλησίας μού τίναξε το μυαλό. Όταν βλέπεις τον Άγιο Ιγνάτιο τον Θεοφόρο και το πόσο κοντά ήταν στους Αποστόλους, και διαβάζεις όσα έγραψε, αυτό έχει τεράστια σημασία για το ποια είναι η αρχική Εκκλησία. Επίσης, η σημασία των Οικουμενικών Συνόδων στην εκκλησιαστική ιστορία και το γεγονός ότι η Αγία Γραφή προήλθε μέσα από την Ιερά Παράδοση -δεν ξεκινήσαμε με τη Βίβλο, η Εκκλησία δημιούργησε τη Βίβλο. Όλα αυτά κατέστησαν απόλυτα ξεκάθαρο σε μένα ότι η Ορθόδοξη Εκκλησία είναι η αρχική Εκκλησία.
Δημήτριος: Ο Άγιος Πορφύριος τόνιζε τη σύνδεση ανάμεσα στην πνευματική ζωή και την ψυχική υγεία. Πιστεύεις ότι όταν κάποιος θεραπεύει την ψυχή του, αυτό μπορεί να θεραπεύσει και την ψυχική του υγεία και τον νου του; Πώς συνδέονται αυτά τα δύο;
Δρ. Ανίτα: Απόλυτα! Για μένα δεν υπάρχει πραγματικός διαχωρισμός ανάμεσα στην πνευματική και τη συναισθηματική υγεία. Όταν διαβάζεις τους Πατέρες της Εκκλησίας, βλέπεις ότι πιστεύουν το ίδιο. Ως ψυχολόγοι, αυτό που προσπαθούμε να κάνουμε είναι να βοηθήσουμε τους ανθρώπους να κατανοήσουν τον εαυτό τους: γιατί κάνω αυτό που κάνω, από πού προέρχονται αυτά τα συναισθήματα, ποιοι παράγοντες με επηρέασαν;
Αυτό ακριβώς μας προσκαλεί -και μας ζητά- να κάνουμε η Εκκλησία: να κοιτάξουμε μέσα μας, να εξετάσουμε τον εαυτό μας, να κατανοήσουμε τις αμαρτίες μας και να τις αντιμετωπίσουμε. Υπάρχει ένα ρητό που λέει ότι «τα τραύματά μας αιμορραγούν πάνω στους άλλους». Οι άνθρωποι μας έχουν πληγώσει ως παιδιά ή ως ενήλικες, κι εμείς με τη σειρά μας γυρίζουμε και πληγώνουμε άλλους. Δεν μπορούμε να αγαπήσουμε σωστά ο ένας τον άλλον -όπως έχουμε εντολή να κάνουμε- μέχρι να κατανοήσουμε πού βρίσκονται τα τραύματά μας.
Εδώ η ψυχολογία και η πνευματικότητα συμπλέκονται απόλυτα: όσο θεραπεύουμε την καρδιά και την ψυχή μας, τόσο γινόμαστε πιο θεοειδείς, γινόμαστε πιο όμοιοι με τον Χριστό (θέωση). Και έτσι μπορούμε να αγαπήσουμε σωστά τους άλλους και τον Θεό με πιο καθαρή καρδιά.
Η σωτηρία είναι θεραπεία. Η θέωση είναι πάντα ο στόχος. Και η Εκκλησία μάς παρέχει τη δομή, την αγάπη, την υποστήριξη και τα Άγια Μυστήρια που υποστηρίζουν αυτή τη διαδικασία θεραπείας.
Δημήτριος: Σήμερα βλέπουμε πολλούς νέους ανθρώπους να παλεύουν με ψυχολογικά προβλήματα και να ψάχνουν νόημα στη ζωή τους. Πιστεύεις ότι η Ορθοδοξία μπορεί να προσφέρει αυτό το στερεό θεμέλιο ώστε να χτίσουν τη ζωή τους πάνω στον Χριστό;
Δρ. Ανίτα: Ναι, χωρίς καμία αμφιβολία! Τίποτα στον κόσμο δεν μπορεί να προσφέρει αυτό που προσφέρει ο Χριστός. Ο Χριστός προσφέρει τον Εαυτό Του κάθε εβδομάδα μέσα από τη Θεία Ευχαριστία -αυτό δεν πρόκειται να το βρεις πουθενά αλλού. Το να γνωρίζεις ότι ο Χριστός σε κάλεσε και σου δίνει τον Εαυτό Του μέσω της Ευχαριστίας για να σε θεραπεύσει και να σε κάνει όμοιο μαζί Του, δίνει απόλυτο νόημα στη ζωή σου.
Προτιμώ τη λέξη «μεταμόρφωση» από τη λέξη «θεραπεία». Το να μεταμορφωθούμε ώστε να γίνουμε Χριστοειδείς είναι το πιο ισχυρό όπλο πνευματικού πολέμου που μπορούμε να έχουμε. Και αυτό σημαίνει να γίνουμε πιο ταπεινοί και υποταγμένοι στον Θεό –κάτι που οι δαίμονες δεν μπορούν να κάνουν, δεν μπορούν να επιδείξουν ταπεινοφροσύνη.
Δημήτριος: Ποια είναι η σχέση σου με τη Μητέρα του Θεού, την Παναγία, και με τους Αγίους; Πώς τους νιώθεις δίπλα σου; Πιστεύεις ότι είναι ζωντανοί, προσεύχονται για εμάς και μας βοηθούν;
Δρ. Ανίτα: Ναι, απολύτως! Πιστεύω ακράδαντα ότι είναι ζωντανοί και θέλουν να τους ζητάμε να προσεύχονται για εμάς. Ο σύζυγός μου κι εγώ έχουμε αναπτύξει μια ιδιαίτερη ευλάβεια στην Αγία Ξένη. Προσευχόμαστε σε εκείνη για συγκεκριμένα θέματα της οικογένειάς μας και της καριέρας του συζύγου μου, και οι πρεσβείες της έχουν βοηθήσει πάρα πολύ.
Προσευχόμαστε στη Θεοτόκο κάθε μέρα. Στον προτεσταντικό κόσμο απλώς δεν το κάνεις αυτό. Υπάρχει όμως μια τέτοια πληρότητα Χριστού μέσα στην Εκκλησία, που δεν μπορείς να τη βρεις πουθενά αλλού. Η δυνατότητα να έχεις πρόσβαση σε όλους αυτούς τους Αγίους, των οποίων οι προσευχές είναι τόσο ισχυρές -γιατί να μην θέλουμε να το κάνουμε αυτό συνέχεια;
Η προστάτιδα αγία μου είναι η Αγία Ελένη -αυτό είναι το ορθόδοξο όνομά μου. Σεβόμουν πάντα το έργο της για την Εκκλησία, το πώς ανέθρεψε τον Άγιο Κωνσταντίνο και πώς πήγε στα Ιεροσόλυμα και βρήκε τον Τίμιο Σταυρό σε προχωρημένη ηλικία. Η αφοσίωσή της στον Χριστό είναι σπουδαίο παράδειγμα. Οι προσευχές των Αγίων εκ μέρους μας είναι πανίσχυρες και εύχομαι οι Προτεστάντες να μπορούσαν να δουν αυτή τη δύναμη.
Δημήτριος: Μια τελευταία ερώτηση, Ανίτα. Πολλοί άνθρωποι ψάχνουν την επιτυχία στη ζωή τους. Τι σημαίνει επιτυχία για εσένα;
Δρ. Ανίτα: Επιτυχία στη ζωή για μένα είναι να μπορώ να κάνω αυτό για το οποίο γνωρίζω ότι είμαι καλεσμένη να κάνω: να διακονώ τους άλλους για τη συναισθηματική και ψυχική τους υγεία. Η επιτυχία δεν μετριέται με τα χρήματα, αλλά με τον αντίκτυπο (impact). Μπορείς να έχεις μια επιχείρηση ή μια διακονία που είναι ταπεινή με τα κοσμικά μέτρα, αλλά να έχει τεράστιο αντίκτυπο στη Βασιλεία του Θεού, αλλάζοντας τις ζωές των ανθρώπων. Αυτό έχει αλυσιδωτή αντίδραση. Αυτό θέλω να δω και στα παιδιά μου: να λειτουργούν με ακεραιότητα, να υπηρετούν με αρετή και εύχομαι, Θεού θέλοντος, να έρθουν κι εκείνα στην Ορθόδοξη Εκκλησία -προσευχόμαστε γι’ αυτό κάθε μέρα.
Δημήτριος: Σε ευχαριστούμε πάρα πολύ που μίλησες μαζί μας, Ανίτα! Σου ευχόμαστε τα καλύτερα και ελπίζουμε να σε δούμε σύντομα από κοντά στην Ιερά Μονή του Αγίου Αντωνίου.
Δρ. Ανίτα: Θα το ήθελα πάρα πολύ αυτό! Σε ευχαριστώ πολύ!