Ιερός Ναός Κοιμήσεως Θεοτόκου Άνω Καλαμακίου "Θεομήτορος" "Θεομήτορος"

Τα «κλειδιά» για τη διατροφή ενός παιδιού όταν διαβάζει

theomitoros — Fri, 08 Jun 2018 12:30:00 +0000

Ο κλινικός διαιτολόγος – διατροφολόγος Χάρης Γεωργακάκης εξηγεί πώς η διατροφή των μαθητών κατά την περίοδο των εξετάσεων μπορεί να συμβάλει στην ενίσχυση της πνευματικής τους απόδοσης
Χάρης Γεωργακάκης
Κλινικός Διαιτολόγος – Διατροφολόγος, MSc

Μπαίνουμε σε μια περίοδο που πολλά παιδιά βρίσκονται σε περίοδο εξετάσεων και διαβάσματος, με ιδιαίτερο άγχος, τόσο από τους μαθητές όσο και από τους γονείς. Βασική επιδίωξη είναι η καλύτερη δυνατή απόδοση, που θα οδηγήσει σε επίτευξη των στόχων και επιβράβευση των προσπαθειών μιας ολόκληρης χρονιάς.

Η «σωστή» διατροφή των μαθητών κατά τη διάρκεια αυτής της απαιτητικής περιόδου παίζει σημαντικό ρόλο, καθώς μπορεί να προσφέρει όλα τα απαραίτητα συστατικά που θα συμβάλλουν στην ενίσχυση της πνευματικής τους απόδοσης.

Παρακάτω θα βρείτε χρήσιμες συμβουλές για τη διατροφή των παιδιών στην περίοδο των εξετάσεων:

– Να ξεκινάει τη μέρα με ένα πλήρες και ισορροπημένο πρωινό. Η κατανάλωση πρωινού συμβάλλει στην ενίσχυση της πνευματικής απόδοσης, ενώ έχει συσχετιστεί από μελέτες με βελτίωση της μνήμης, της συγκέντρωσης, καθώς και των σχολικών επιδόσεων. Ένα ισορροπημένο πρωινό θα πρέπει ιδανικά να περιλαμβάνει συνδυασμό γάλακτος ή γαλακτοκομικού προϊόντος, δημητριακών ολικής άλεσης ή προϊόντων τους και φρούτων.

– Να καταναλώνει μικρά και συχνά γεύματα. Αυτό θα βοηθήσει στην καλύτερη ρύθμιση των επιπέδων γλυκόζης μέσα στη μέρα, αποτρέποντας απότομες αυξομειώσεις, που μπορεί να επηρεάσουν αρνητικά τη συγκέντρωση και την πνευματική απόδοση. Αντίθετα, τα μεγάλα και «βαριά» γεύματα μπορεί να προκαλέσουν δυσφορία, υπνηλία και αδυναμία συγκέντρωσης.

– Εξασφαλίστε του πολύτιμα θρεπτικά συστατικά. Οι βιταμίνες του συμπλέγματος Β συμμετέχουν στη ρύθμιση των μεταβολικών διεργασιών του οργανισμού, παρέχοντας την απαραίτητη ενέργεια. Θα τις βρούμε κυρίως στα προϊόντα δημητριακών, στο ψωμί και αλλού. Όσον αφορά το ψωμί, που είναι αγαπημένο στα παιδιά, μπορεί να βοηθήσει σημαντικά. Για αυτό πρέπει να είναι επιλεγμένο και υψηλής διατροφικής αξίας ψωμί. Ιδανκά να είναι ολικής αλέσεως ή με κατάλληλες πρώτες ύλες, ώστε να είναι πλούσιο σε μέταλλα, βιταμίνες, πρωτεΐνες και να περιέχει και φυτικές ίνες. Προς την κατεύθυνση αυτή μια εξαιρετική επιλογή για ένα παιδί είναι το ψωμί με δίκοκκο σιτάρι. Περιέχει απαραίτητα για το παιδί θρεπτικά συστατικά όπως πρωτεΐνες, φώσφορο, χαλκό και βιταμίνες συμπλέγματος Β, που θα το βοηθήσουν να έχει μια ομαλή σωματική και πνευματική ανάπτυξη και υγεία.

– Βάλτε στη διατροφή του ω3 λιπαρά. Τα ω-3 λιπαρά οξέα συμβάλλουν στην καλή λειτουργία του εγκεφάλου και σχετίζονται με ενίσχυση της μνήμης. Θα τα βρείτε κυρίως στο ψάρι, τα θαλασσινά και ξηρούς καρπούς όπως τα καρύδια.

– Προσοχή στο σίδηρο. Πολύ σημαντική είναι και η επαρκής πρόσληψη σιδήρου, καθώς η έλλειψή του μπορεί να οδηγήσει στην εμφάνιση συμπτωμάτων όπως κόπωση και αδυναμία συγκέντρωσης. Ενισχύστε τη διατροφή του σε κόκκινο κρέας, όπως το μοσχάρι.

– Φροντίστε για την επαρκή ενυδάτωσή του. Η σωστή ενυδάτωση είναι απαραίτητη, ώστε να διατηρηθεί η καλή λειτουργία και απόδοση του σώματος. Γενικά, ακόμη και μικρή απώλεια υγρών μπορεί να προκαλέσει αδυναμία συγκέντρωσης και απόδοσης. Επομένως, θα πρέπει να εξασφαλίζεται επαρκής πρόσληψη υγρών, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στην κατανάλωση νερού, φρούτων και λαχανικών.

– Να καταναλώνει ποικιλία φρούτων και λαχανικών. Τα εν λόγω τρόφιμα προσφέρουν πλήθος πολύτιμων θρεπτικών συστατικών τα οποία είναι απαραίτητα για τη διατήρηση της υγείας και ευεξίας του οργανισμού. Παράλληλα, αποτελούν πηγή υδατανθράκων που είναι το «καύσιμο» του εγκεφάλου. Δώστε έμφαση στην ποικιλία και τα έντονα χρώματα.

– «Όχι» στις αυστηρές δίαιτες. Οι περιοριστικές δίαιτες δεν αποτελούν κατάλληλη μέθοδο ελέγχου του σωματικού βάρους κατά την παιδική και εφηβική ηλικία και θα πρέπει να αποφεύγονται ούτως ή άλλως. Ειδικότερα, κατά την περίοδο των εξετάσεων μπορεί να οδηγήσουν στην εμφάνιση διατροφικών ελλείψεων, επιδρώντας αρνητικά στη νοητική λειτουργία.

– Προσοχή στην κατανάλωση αλκοόλ. Αν και μια βόλτα με φίλους μπορεί να είναι χαλαρωτική και να βοηθήσει στη διαχείριση του άγχους, η κατανάλωση αλκοόλ δεν είναι και πολύ καλή ιδέα, αφού μπορεί να έχει αρνητική επίπτωση στην πνευματική απόδοση.

– Συμπληρώματα διατροφής. Η λήψη πολύ-βιταμινούχων συμπληρωμάτων αποτελεί συνήθη πρακτική σε περιόδους εξετάσεων. Ωστόσο, θα πρέπει να λάβετε υπόψιν πως τα συμπληρώματα διατροφής δε μπορούν να υποκαταστήσουν ένα ισορροπημένο διατροφικό πρότυπο. Σε κάθε πηγή περίπτωση, η γνώμη ενός ειδικού επαγγελματία υγείας μπορεί να είναι από χρήσιμη έως και απαραίτητη.

Το άρθρο Τα «κλειδιά» για τη διατροφή ενός παιδιού όταν διαβάζει εμφανίστηκε πρώτα στο Ιερός Ναός Κοιμήσεως Θεοτόκου Άνω Καλαμακίου "Θεομήτορος".

Σας τσίμπησε τσούχτρα; Δείτε τί πρέπει να κάνετε

theomitoros — Mon, 11 Jul 2016 14:00:00 +0000

Χαίρεστε τον ήλιο και τη θάλασσα αλλά ένα μικρό άγγιγμα από το θαλάσσιο αυτό πλάσμα αρκεί για να σας χαλάσει τη μέρα.

Συνήθως, έχουμε ήδη προμηθευτεί αμμωνία ή κάποια αλοιφή για τσιμπήματα από το φαρμακείο ή αγοράζουμε εκείνη τη στιγμή. Τι μπορούμε όμως να κάνουμε όταν δεν υπάρχει φαρμακείο σε κοντινή απόσταση ή έχει κλείσει;

Κάποια από τα γνωστά “γιατροσόφια” είναι το ξύδι, η μαγειρική σόδα ή ακόμα και τα… ούρα. Σύμφωνα όμως με το Εθνικό Σύστημα της Μεγάλης Βρετανίας, αυτά όχι μόνο δεν αποδίδουν αλλά μπορεί να επιδεινώσουν την κατάσταση. Συστήνουν ανεπιφύλακτα όμως τον αφρό ξυρίσματος!
Προλαμβάνει την εξάπλωση των τοξινών που απελευθερώνει η τσούχτρα στο δέρμα μας και μειώνει τον πόνο. Παράλληλα, μπορείτε να εφαρμόσετε στην περιοχή του τσιμπήματος πάγο, που θα μειώσει το οίδημα ενώ καλό είναι να πάρετε και κάποιο αναλγητικό για να υποχωρήσει η φλεγμονή.
Σε γενικές γραμμές το τσίμπημα από τσούχτρα δεν είναι επικίνδυνο και δεν χρειάζεται ιδιαίτερη ιατρική φροντίδα. Αν όμως, μετά το τσίμπημα νιώσετε ζαλάδα, έχετε τάσεις προς εμετό, πονοκέφαλο, πυρετό, πόνο στο στήθος και δυσκολία στην αναπνοή είναι απαραίτητη η επίσκεψή σας σε έναν γιατρό. Απαραίτητη είναι η ιατρική βοήθεια, αν το τσίμπημα γίνει σε ευαίσθητη περιοχή, όπως τα γεννητικά όργανα ή το πρόσωπο.

Το άρθρο Σας τσίμπησε τσούχτρα; Δείτε τί πρέπει να κάνετε εμφανίστηκε πρώτα στο Ιερός Ναός Κοιμήσεως Θεοτόκου Άνω Καλαμακίου "Θεομήτορος".

Πόσο κινδυνεύουμε από την ακτινοβολία των κινητών;

theomitoros — Fri, 08 Jul 2016 14:00:00 +0000

Η μεγαλύτερη έρευνα μέχρι σήμερα πάνω στην επίδραση της ακτινοβολίας ραδιοσυχνοτήτων (RF) σε πειραματόζωα.
Μία μεγάλη έρευνα επιστημόνων της αμερικανικής κυβέρνησης, που έγινε σε αρουραίους και ποντίκια, παρέχει βάσιμες ενδείξεις -με βάση προκαταρκτικά στοιχεία- ότι η μακροχρόνια έκθεση στην ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία που εκπέμπεται από τα κινητά τηλέφωνα και τις άλλες ασύρματες συσκευές, αυξάνει τον κίνδυνο για την εμφάνιση καρκίνου στον εγκέφαλο και στην καρδιά. Είναι η μεγαλύτερη έρευνα μέχρι σήμερα πάνω στην επίδραση της ακτινοβολίας ραδιοσυχνοτήτων (RF) σε πειραματόζωα.

Αμέσως, σύμφωνα με τους «Τάιμς της Νέας Υόρκης», το «Science» και το «Scientific American», ξεσηκώθηκαν επιστημονικές αντιδράσεις κατά της μελέτης, με διάφορες αιτιάσεις, όπως ότι οι ερευνητές βιάστηκαν να δώσουν προκαταρκτικά στοιχεία στη δημοσιότητα, χωρίς καν η μελέτη τους να έχει δημοσιευθεί σε κάποιο επιστημονικό περιοδικό και να έχει έτσι περάσει τη «βάσανο» της αξιολόγησης από άλλους επιστήμονες.
Η επίμαχη και δαπανηρή μελέτη, κόστους 25 εκατ. δολαρίων, που αναμένεται να αναζωπυρώσει τη σχετική επιστημονική διαμάχη, έγινε από ερευνητές του ομοσπονδιακού Εθνικού Προγράμματος Τοξικολογίας (ΝΤΡ), το οποίο εποπτεύεται από το υπουργείο Υγείας των ΗΠΑ.
Η μελέτη στα πειραματόζωα διαπιστώνει -σε βάθος χρόνου- αυξήσεις στα περιστατικά καρκίνου, παρά τα χαμηλά επίπεδα της ακτινοβολίας ραδιοσυχνοτήτων (RF). Τόσο οι ίδιοι οι ερευνητές, όσο και άλλοι επιστήμονες, επισήμαναν την ανάγκη να γίνουν περαιτέρω έρευνες.
Περιέργως αυξημένα ποσοστά καρκίνου βρέθηκαν μόνο σε αρσενικούς αρουραίους, ενώ το χρονικό διάστημα που εκτέθηκαν τα ζώα στην ακτινοβολία (μερικά από έμβρυα ακόμη), είναι πιθανώς πολύ μεγαλύτερο από την έκθεση των ανθρώπων στις συσκευές τους.
Δεν επισημάνθηκε κάποιος σαφής βιολογικός μηχανισμός, που να εξηγεί τον αυξημένο κίνδυνο, αν και διαπιστώθηκαν αυξημένες βλάβες στο DNA των πειραματόζωων. Παραμένει επίσης αμφίβολο κατά πόσο μια μελέτη σε τρωκτικά ισχύει εξίσου και σε ανθρώπους.
Οι ερευνητές, που έκαναν τη σχετική προδημοσίευση στο bioRXiv, εξέθεσαν αρουραίους επί εννέα ώρες κάθε μέρα και επί δύο χρόνια σε μη ιοντίζουσα ακτινοβολία (RF 900 megahertz), που αντιστοιχεί σε συχνή χρήση κινητών τηλεφώνων. Τα αρσενικά -αλλά όχι τα θηλυκά- ζώα εμφάνισαν δύο σπάνια είδη καρκινικών όγκων: γλοίωμα στον εγκέφαλο (το 2% έως 3% των πειραματόζωων) και όγκους των κυττάρων Schwan της καρδιάς (το 6% έως 7%).
Είναι η πρώτη φορά που εμφανίζονται τέτοιοι όγκοι σε σχετικές μελέτες πάνω σε πειραματόζωα και η συχνότητα των όγκων φάνηκε να εξαρτάται από τη δόση της ακτινοβολίας (δηλαδή τη συχνότητα της χρήσης). Επιπλέον, κανένα πειραματόζωο της ομάδας ελέγχου, που δεν είχε εκτεθεί στην εν λόγω ακτινοβολία, δεν εμφάνισε όγκους.
Το ίδιο το Εθνικό Πρόγραμμα Τοξικολογίας διευκρίνισε ότι τα πορίσματα της έρευνας είναι ακόμη προκαταρκτικά, ότι εξετάζονται από άλλους ειδικούς και ότι τα πλήρη ευρήματα θα δοθούν στη δημοσιότητα εντός του 2017.
Επιστήμονες των Εθνικών Ινστιτούτων Υγείας των ΗΠΑ εξέφρασαν επιφυλάξεις για τη μεθοδολογία του πειράματος, το μέγεθος του δείγματος, τις διαφορές στα ευρήματα σε σχέση με παλαιότερες μελέτες, καθώς επίσης για το γεγονός ότι οι ακτινοβολημένοι αρσενικοί αρουραίοι με τους όγκους έζησαν περισσότερο σε σχέση με όσα ζώα δεν είχαν εκτεθεί σε ακτινοβολία κ.α.
Η Διεθνής Υπηρεσία Ερευνών για τον Καρκίνο (IARC) έχει κατατάξει από το 2011 την ακτινοβολία RF στις πιθανές καρκινογόνες πηγές για τους ανθρώπους. Όμως, μέχρι στιγμής, οι επιδημιολογικές μελέτες σε ανθρώπους δεν έχουν καταλήξει σε οριστικό συμπέρασμα, εμφανίζοντας έλλειψη συνέπειας μεταξύ τους. Πάντως, όγκοι όπως το γλοίωμα έχουν συσχετισθεί πιθανώς με την ακτινοβολία ραδιοσυχνοτήτων σε κάποιες μελέτες σε ανθρώπους, αλλά όχι σε ζώα.
Αναφερόμενος στη νέα μελέτη, ο επιστήμων βιοστατιστικής Κρίστοφερ Πόρτιερ, πρώην επικεφαλής του Εθνικού Προγράμματος Τοξικολογίας, δεν εμφανίσθηκε καθησυχαστικός: «Η νέα μελέτη με ανησυχεί πραγματικά – και είμαι ειδικός. Πρόκειται όχι απλώς για μια συσχέτιση, αλλά οπωσδήποτε για μια αιτιολογική σχέση. Έλεγξαν τα πάντα σε αυτή τη μελέτη και προέκυψε καρκίνος λόγω της έκθεσης στην ακτινοβολία», ανέφερε.
Σε κάθε περίπτωση, σύμφωνα με τους ειδικούς, οι χρήστες κινητών καλά θα κάνουν να κρατάνε τη συσκευή τους όσο γίνεται πιο μακριά από το κεφάλι και το σώμα τους, όταν μιλάνε.

Το άρθρο Πόσο κινδυνεύουμε από την ακτινοβολία των κινητών; εμφανίστηκε πρώτα στο Ιερός Ναός Κοιμήσεως Θεοτόκου Άνω Καλαμακίου "Θεομήτορος".

Η μεγάλη συμβολή των γονέων τον 1o χρόνο της ζωής του παιδιού

theomitoros — Fri, 24 Jun 2016 14:00:00 +0000

Όπως γνωρίζουμε, ο άνθρωπος έρχεται σ᾽ αυτόν τον κόσμο πολύ αδύναμος, ενώ τα μικρά άλλων όντων έρχονται πιο ετοιμασμένα για να επιβιώσουν μόνα τους, όπως, π.χ., το πιθηκάκι, το αρνάκι κ.α. Λένε ότι, για να μπορεί το παιδί του ανθρώπου κάπως να παραβληθεί με τα μικρά των άλλων όντων, θα έπρεπε να μένει ένα χρόνο ακόμη στην κοιλιά της μητέρας του, και έπειτα να γεννιέται. Δηλαδή, όταν γεννιέται ο άνθρωπος, να έχει τα δεδομένα και την ανάπτυξη παιδιού ενός έτους, όπως το ξέρουμε σήμερα. Μέσα στον χρόνο το παιδί μπορεί να σταθεί στα πόδια του, μπορεί να αρχίσει λίγο-λίγο να ψελλίζει μερικές λέξεις κτλ.

Λένε όμως ότι είναι καλύτερα που το παιδί δεν έρχεται, κατά κάποιον τρόπο, έτοιμο, δηλαδή που δεν μένει ακόμη ένα χρόνο μέσα στη μητέρα του, και έρχεται έτσι όπως έρχεται στον κόσμο. Διότι ολόκληρο αυτόν τον χρόνο, που παρουσιάζεται στον κόσμο αυτό τόσο αδύναμο, έχουν όλη την ευχέρεια οι γονείς να βοηθήσουν το παιδί και να το επηρεάσουν κατά τρόπο που θα μπορέσει να αναπτυχθεί όχι μόνο σωματικά αλλά και ψυχολογικά.

Εδώ μπορούμε να θυμηθούμε κάτι που λέει ο άγιος Ειρηναίος. Βέβαια, αυτό που λέει εκφράζει το πνεύμα όλων των Πατέρων, αλλά και μέσα στην Παλαιά Διαθήκη φαίνεται κάτι τέτοιο. Πιο συγκεκριμένα όμως το διδάσκει ο άγιος Ειρηναίος, ένας μεγάλος θεολόγος της Εκκλησίας και μεγάλος άγιος του δεύτερου αιώνα μ.Χ. Λέει ότι ο άνθρωπος πλάσθηκε από τον Θεό νήπιο πνευματικά, με την προοπτική να αυξηθεί μόνος του βοηθούμενος από τον Θεό. Ήλθε στην ύπαρξη ως ένα νήπιο, και χρειαζόταν, με τη χάρη του Θεού, με τη χάρη του Αγίου Πνεύματος, να περπατήσει αυτόν τον δρόμο, που έπρεπε να περπατήσει, από το μηδέν, τρόπον τινά, που βρισκόταν, για να φθάσει στην τελειότητα.[1]

Δηλαδή, ο Θεός δεν φτιάχνει τον άνθρωπο καθ᾽ όλα έτοιμο. Τον φτιάχνει έτσι, που να έχει όλες τις δυνατότητες να φθάσει, με τη δική του χάρη και βοήθεια, στην τελειότητα· τον φτιάχνει με τέτοιον τρόπο, σαν να μην έχει τίποτε από αυτή την τελειότητα. Τα έχει όλα βέβαια, αλλά, όταν έρχεται στην ύπαρξη, βρίσκεται στο μηδέν του δρόμου που πρόκειται να περπατήσει και να προχωρήσει.

Ο άνθρωπος έχει να περπατήσει, π.χ., χίλια μέτρα. Όταν έρχεται στην ύπαρξη, όταν έρχεται στον κόσμο αυτό, δεν έρχεται στα δέκα μέτρα και έχει να περπατήσει τα εννιακόσια ενενήντα, αλλά έρχεται στο μηδέν και έχει να περπατήσει χίλια μέτρα. Ό,τι του χρειάζεται το έχει, για να μπορέσει να διανύσει αυτόν τον δρόμο, αλλά πάντως, όταν τον φέρνει ο Θεός στην ύπαρξη, δεν τον φέρνει ούτε ένα μέτρο προχωρημένο, αλλά τον φέρνει ακριβώς στην αρχή.

Το παιδί λοιπόν έρχεται στον κόσμο, τότε που έρχεται και έρχεται αδύναμο. Και όλο αυτόν τον χρόνο οι γονείς καλούνται, και ιδιαίτερα η μητέρα, να παίξουν τον ρόλο τους· δηλαδή να βοηθήσουν το παιδί. Δεν θα δώσουν αυτοί την αύξηση στο παιδί· όχι. Το παιδί είναι μια οντότητα, είναι μια νέα προσωπικότητα, που προσετέθη στη δημιουργία του Θεού και στην Εκκλησία, εφόσον βαπτίζεται. Είναι μια νέα οντότητα, και δεν μπορούν οι γονείς να βάλουν τη σφραγίδα τους στο παιδί ή να το φτιάξουν εξάρτημά τους ή να το μεγαλώσουν τραβώντας το, θέλει δεν θέλει.

Όλο όμως αυτό το χρονικό διάστημα –μιλάμε για τον έναν αυτό χρόνο– οι γονείς θα παίξουν τον ρόλο τους με τα λόγια τους, με τη συμπεριφορά τους, με την αγάπη τους, με τη στοργή τους, και το παιδί ως ύπαρξη ξεχωριστή, ως προσωπικότητα ξεχωριστή, θα αναπτύσσεται. Θα αναπτύσσεται σωματικά αλλά και ψυχικά.

Εάν οι γονείς εγκαταλείψουν το παιδί, το παιδί θα πεθάνει. Ενόσω το περιποιούνται, ενόσω το προσέχουν, δεν κάνουν τίποτε άλλο παρά απλώς το βοηθούν να αναπτυχθεί. Δεν μπορούν να μπουν μέσα του και να το τεντώσουν προς τα δω η προς τα κει και να το κάνουν έτσι ή έτσι.

Το παιδί λοιπόν, όταν έρχεται στον κόσμο αυτό, ούτε στα πόδια του δεν μπορεί να σταθεί· δηλαδή, τρόπον τινά, θα αρχίσει από το μηδέν. Και όλο αυτό το οικονόμησε έτσι ο Θεός, ώστε, ό,τι θα γίνει ο άνθρωπος κάποια μέρα, να γίνει με τη βοήθεια του Θεού αλλά και με τη δική του συμμετοχή.

Αυτό –μιλάμε τώρα για το μικρό παιδί– έχει μεγάλη σημασία και γενικότερα στην πνευματική ζωή. Καθόλου δηλαδή δεν προχωράει ο άνθρωπος στην πνευματική ζωή κατά έναν τρόπο μαγικό, μυστηριώδη, κατά έναν τρόπο ασυνείδητο. Ο άνθρωπος έρχεται σε κοινωνία με τον Θεό εν μυστηρίω, και έτσι γεφυρώνεται το χάσμα που τον χωρίζει από τον Θεό. Παρά ταύτα όμως, η πορεία της όλης υπάρξεώς του προς την πρόοδο, γίνεται κατά έναν τρόπο ενσυνείδητο· το καταλαβαίνει, το ζει. Δεν γίνεται κατά έναν τρόπο ακαθόριστο, μυστηριώδη και μαγικό.

Έχει λοιπόν μεγάλη σημασία το ότι ο άνθρωπος έρχεται σ᾽ αυτόν τον κόσμο τόσο αδύναμος και, τρόπον τινά, αρχίζει τον δρόμο του από το μηδέν. Και φαίνεται ότι ο πρώτος αυτός χρόνος, που ίσως νομίζουμε ότι το παιδί μόνο κλαίει και μόνο απλώς θέλει να φάει, έχει πολύ μεγάλη σημασία για τον υπόλοιπο δρόμο, που θα κάνει έπειτα το παιδί. Και μάλιστα, το πώς θα γίνει η πορεία στον δρόμο που έχει να κάνει το παιδί κατά το πρώτο αυτό έτος, εξαρτάται πάρα πολύ από τους γονείς.

Απόσπασμα από το βιβλίο του π. Συμεών Κραγιοπούλου Γονείς και παιδιά, τόμος Α’, σσ. 41-45.

Το άρθρο Η μεγάλη συμβολή των γονέων τον 1o χρόνο της ζωής του παιδιού εμφανίστηκε πρώτα στο Ιερός Ναός Κοιμήσεως Θεοτόκου Άνω Καλαμακίου "Θεομήτορος".

theomitoros — Wed, 08 Jun 2016 14:30:00 +0000

Τα αποτελέσματα βρετανικής μελέτης ανατρέπουν αυτά που πιστεύαμε ως τώρα για τα λάδια και τα βούτυρα στο τηγάνισμα.
Στο Leicester οι κάτοικοι συμμετείχαν εθελοντικά σε πείραμα του τοπικού τους Πανεπιστημίου αναφορικά με το τηγάνισμα τροφών σε διαφόρων ειδών λίπη, δηλαδή σε διάφορα λάδια και βούτυρα. Έτσι, έγιναν πειράματα για το τηγάνισμα με ηλιέλαιο, σπορέλαιο, αραβοσιτέλαιο, λάδι από ελαιοκράμβη, ελαιόλαδο (παρθένο και μη) και λίπος χήνας.

Οι συμμετέχοντες, αφόρου τηγάνιζαν στα σπίτια τους για κάποιες μέρες με ένα συγκεκριμένο τύπο λίπους, έστειλαν αυτό που έμεινε στο τηγάνι στα εργαστήρια του Leicester School of Pharmacy στο De Montfort University of Leicester, όπου ο καθηγητής Martin Grootveld και η ομάδα του ανέλυσαν τις διαφοροποιήσεις που είχε υποστεί κάθε λίπος από τις υψηλές θερμοκρασίες στο τηγάνισμα.
Και τα αποτελέσματα έδειξαν κάτι που δεν το περίμεναν: εκτός από το ελαιόλαδο, που πέρασε τις εξετάσεις με άριστα, το βούτυρο και το λίπος χήνας αποδείχθηκαν πιο υγιεινά από ορισμένα λάδια!

Σε σημείο απαγορευτικό βρέθηκαν το ηλιέλαιο και αραβοσιτέλαιο. Είχαν τόσα πολλά πολυακόρεστα που ο καθηγητής Grootveld είπε ότι σε καμία περίπτωση δεν πρέπει αυτά τα λάδια να θερμαίνονται πολύ, ποτέ να μην μαγειρεύουμε με αυτά και να τα τρώμε μόνο ωμά. Το ελαιόλαδο, παρθένο ή μη, αποδείχθηκε το καλύτερο και προκάλεσε την συμβουλή του καθηγητή να προτιμούμε να μαγειρεύουμε με αυτό αλλά και όταν το έχουμε στο σπίτι ωμό να το προστατεύουμε από τις υψηλές θερμοκρασίες. Όσο για το βούτυρο και το λίπος χήνας, εξέπληξαν τους πάντες, αφού αποδείχθηκαν αρκετά υγιεινά, ερχόμενα δεύτερα μετά το ελαιόλαδο!
Όταν τηγανίζετε ή μαγειρεύετε σε υψηλή θερμοκρασία (κοντά στους 180˚C), οι μοριακές δομές των λιπών και των ελαίων που χρησιμοποιείτε αλλάζουν. Υποβάλλονται σε αυτό που ονομάζεται οξείδωση, δηλαδή αντιδρούν με το οξυγόνο του αέρα για να σχηματίσουν αλδεΰδες και υπεροξείδια λιπιδίων. Αυτό συμβαίνει και σε θερμοκρασία δωματίου, αλλά με πολύ πιο αργούς ρυθμούς. Σε κάποια φάση τα λιπίδια αυτά οξειδώνονται πλήρως. Η κατανάλωση ή εισπνοή αλδεΰδων, ακόμη και σε μικρές ποσότητες, έχει συνδεθεί με αυξημένο κίνδυνο καρδιακής νόσου και καρκίνου.
Από Μιχάλης Θερμόπουλος

Το άρθρο εμφανίστηκε πρώτα στο Ιερός Ναός Κοιμήσεως Θεοτόκου Άνω Καλαμακίου "Θεομήτορος".

Διατροφή ειδικά για τους μήνες του καλοκαιριού

theomitoros — Thu, 02 Jun 2016 14:30:00 +0000

Τώρα που η άνοιξη τελειώνει και το καλοκαίρι μπαίνει δυναμικά, είναι μια καλή ευκαιρία να επιστρέψετε στα βασικά της υγιεινής διατροφής και να «καθαρίσετε» τον οργανισμό σας -και επί τη ευκαιρία μερικά περιττά κιλά.

Το καλοκαίρι η διατροφή μας αναπόφευκτα, λόγω ζέστης, απαλλάσσεται από τα πολύ βαριά φαγητά και παίρνει πιο ανάλαφρο χαρακτήρα. Ξεκινήστε με βάση αυτό και δείτε με ποιους 8 τρόπους μπορείτε να τη μετατρέψετε σε πιο υγιεινή, πιο καλοκαιρινή και πιο… φιλική προς το σώμα σας.

Πλύνετε καλά ΟΛΑ τα φρούτα και λαχανικά
Ας ξεκινήσουμε από κάτι βασικό: το πλύσιμο. Σίγουρα θα πλένετε σχολαστικά τα λαχανικά και τα φρούτα σας, κάποια, όμως, ίσως σας διαφεύγουν, όπως π.χ. το πεπόνι ή το καρπούζι. Για να έχετε το κεφάλι -και το στομάχι σας- ήσυχο, πλύνετε όλα τα φρούτα που καταναλώνετε, για να είστε σίγουροι ότι το μαχαίρι με το οποίο τα κόβετε δεν μεταφέρει τοξικές ουσίες από τη φλούδα στο εσωτερικό του φρούτου και κατ’ επέκταση στον οργανισμό σας.

Φάτε σωστά το πρωί
Φροντίστε να καταναλώνετε το πρωινό σας μέσα σε 15-20 λεπτά από την ώρα που σηκώνεστε από το κρεβάτι, γιατί αν το καθυστερήσετε, το σάκχαρο του αίματος θα ανέβει απότομα μόλις φάτε και θα χρειαστεί περισσότερη ινσουλίνη για να το φέρει και πάλι σε ισορροπία. Η υψηλή ινσουλίνη πάει χέρι-χέρι με δυσκολία στη διαχείριση βάρους και άλλα προβλήματα υγείας, ενώ, πέραν όλων αυτών, ένα καλό πρωινό την ώρα που πρέπει θα σας χαρίσει ενέργεια και πληρότητα στο ξεκίνημα της ημέρας σας. Δημητριακά ολικής άλεσης, βρώμη, γιαούρτι με μέλι και φρούτα, ομελέτα λαχανικών είναι πολύ καλές επιλογές για ένα χορταστικό και υγιεινό ξεκίνημα.

Μειώστε τα ντρέσινγκ
Εκτός και αν τα φτιάχνετε μόνοι σας με αγνά υλικά όπως ελαιόλαδο και μπαλσάμικο, χωρίς μαγιονέζες και πολλά λιπαρά, τα ντρέσινγκ καλό είναι να μην βρίσκονται συχνά στις σαλάτες σας. Αν δεν μπορείτε να τα αποχωριστείτε, προτιμήστε τα στο πλάι, έτσι ώστε να βουτήξετε 2-3 μπουκιές. Αν φτιάχνετε τα δικά σας, υγιεινά ντρέσινγκ, μπορείτε να προσθέτετε στη σαλάτα σας 2-3 κουταλιές, εφόσον αποτελούνται από καλά λιπαρά, τα οποία επιπλέον βοηθούν στην απορρόφηση των θρεπτικών συστατικών της σαλάτας.

Κρατήστε τους σπόρους
Οι ολόκληρες ντομάτες, για παράδειγμα, είναι πολύ πιο θρεπτικές από το να τις ξεφλουδίσετε και να πετάξετε τους σπόρους. Στη φλούδα τους βρίσκονται μεγάλες ποσότητες λυκοπενίου, το οποίο έχει εξαιρετική αντιοξειδωτική δράση για τον οργανισμό και στους σπόρους τους «κρύβονται» αντιθρομβωτικές ιδιότητες, οι οποίες προέρχονται από την ουσία που τους περιβάλλει.

Αγαπήστε τα όσπρια
Το ξέρουμε ότι δεν είναι εύκολο να συμπαθήσετε τις φακές αν τις απεχθανόσασταν πάντα. Μπορείτε, όμως, να βρείτε νέους τρόπους –και πιο καλοκαιρινούς- να τις απολαύσετε, εκτός της κλασικής σούπας που σας θυμίζει τον εφιάλτη τον παιδικών σας χρόνων. Τα όσπρια, γενικότερα, είναι πλούσια σε φυτικές ίνες και πρωτεΐνη, αποτελούν την ιδανική τροφή για να κρατήσετε υπό έλεγχο το σάκχαρό σας –και την περιφέρειά σας-, αλλά και να μειώσετε τη χοληστερίνη σας. Μπορείτε να τα βράσετε και να τα προσθέσετε στις σαλάτες σας, να τα πολτοποιήσετε και να τους προσθέσετε μυρωδικά, ακόμη και να τα ψήσετε –δοκιμάστε να προσθέσετε πολτοποιημένες φακές στη ζύμη για το κέικ σας!

Φάτε χουρμάδες
Είναι μια εξαιρετική φυσική επιλογή για γλυκό, μπορείτε να τους προσθέσετε σε smoothies, πουτίγκες και ενεργειακές μπάρες, έχουνχαμηλό γλυκαιμικό δείκτη, είναι πλούσια σε φυτικές ίνες, σας χορταίνουν και ικανοποιούν την όρεξή σας για γλυκό, κρατώντας σας μακριά από σοκολάτες, μπισκότα και άλλους επεξεργασμένους πειρασμούς. Τι άλλο να ζητήσει κανείς;

Ανακαλύψτε το νεροκάρδαμο
Δεν υπάρχει καλύτερη εποχή από το καλοκαίρι για να απολαύσετε τη δροσιά των λαχανικών σας. Εκτός από τη δροσιά τους, σας προσφέρουν πλήθος βιταμινών, μετάλλων και θρεπτικών συστατικών, είναι πλούσια σε χλωροφύλλη, η οποία χαρίζει ενέργεια και βοηθάει στην αύξηση των ερυθρών αιμοσφαιρίων και στη μεταφορά οξυγόνου στα κύτταρα, ενώ οι φυτικές τους ίνες σάς χορταίνουν, ρίχνουν τη χοληστερίνη και χαρίζουν εντερική υγεία. Το νεροκάρδαμο, μάλιστα, σύμφωνα με μελέτη που έχει δημοσιευτεί στο Journal Preventing Chronic Disease, θεωρείται το πιο θρεπτικό λαχανικό, ξεπερνώντας το κατσαρό λάχανο, το μαρούλι και το σπανάκι. Προσθέστε το στις σαλάτες σας, στις σούπες ή αναμείξτε το με σκόρδο και λάδι.

Βρείτε εναλλακτικές για το αλάτι
Αντί να αλατίζετε τα φαγητά σας για να τους προσθέσετε γεύση, ανεβάζοντας την αρτηριακή σας πίεση και αυξάνοντας την κατακράτηση υγρών, βρείτε άλλες εναλλακτικές που θα νοστιμίσουν το φαγητό σας υγιεινά. Δοκιμάστε να προσθέσετε ελιές, σέλινο ή κάππαρη στο φαγητό σας, που χαρίζουν νοστιμιά και είναι υγιεινά.

Πηγή: clickatlife.gr

Το άρθρο Διατροφή ειδικά για τους μήνες του καλοκαιριού εμφανίστηκε πρώτα στο Ιερός Ναός Κοιμήσεως Θεοτόκου Άνω Καλαμακίου "Θεομήτορος".

Πότε η χοληστερίνη είναι πραγματικά επικίνδυνη;

theomitoros — Tue, 24 May 2016 14:30:00 +0000

Η χοληστερίνη χρησιμοποιείται σαν δείκτης κινδύνου αθηρωματικής νόσου (και κατ’επέκταση δείκτης κινδύνου εμφραγμάτων, εγκεφαλικών και πνευμονικών εμβολών) σε χρονικό βάθος δεκετίας.
Αποδεκτά όρια αναφοράς στην Ευρωπαϊκή φυλή (φυσιολογικές τιμές) για την ολική χοληστερίνη είναι :
Επιθυμητά : < 200 mg/dL Αποδεκτά : 200 – 240 Επικίνδυνα : > 240
Η πληροφορία όμως από την μέτρηση της ολικής χοληστερίνης από μόνη της έχει περιορισμένη αξία. Και αυτό γιατί η χοληστερίνη είναι ο ένας από τους πολλούς ανεξάρτητους παράγοντες κινδύνου αθηρωματικής νόσου. Υπάρχουν περιπτώσεις όπου μια υψηλή χοληστερίνη π.χ. στο 300, να μην παρουσιάζει κίνδυνο αθηρωμάτωσης για κάποιο άτομο, αλλά και περιπτώσεις με χαμηλή χοληστερίνη π.χ., 180 που να θεωρούμε τα επίπεδα της αυτά επικίνδυνα για καρδιαγγειακό επισόδειο.
Πηγή :Πενταπόσταγμα
Για να εκτιμηθεί η χοληστερίνη, είναι απολύτως απαραίτητη και η ταυτόχρονη μέτρηση του αθηρωματικού δείκτη, δηλαδή της αναλογίας της ολικής χοληστερίνης προς της HDL χοληστερίνη. Επιθυμητό άνω όριο του αθηρωματικού δείκτη είναι το 4,5. Μεγαλύτερες τιμές του δείκτη, δίνουν ανάλογα με την τιμή του, και αντίστοιχη μεγαλύτερη πιθανότητα αθηρωματικής νόσου, ανεξάρτητα από το εάν η ολική χοληστερίνη είναι χαμηλή ή υψηλή.
Στην συνολική όμως αξιολόγηση της επικινδυνότητας των όποιων επιπέδων χοληστερίνης και της πιθανότητας να αναπτυχθεί αθηρωματική νόσος ή και να παρουσιαστεί ένα καρδιαγγειακό επισόδειο, θα πρέπει να συνεκτιμηθούν και άλλοι ανεξάρτητοι παράγοντες κινδύνου. Οι σημαντικότεροι είναι οι :
Υψηλά επίπεδα της λιποπρωτεϊνης-α Lp(a), λιπίδιο με αυτόνομη αθηρωματογόνο δράση .
Το κάπνισμα το οποίο οξειδώνει τις χοληστερίνες, τις τροποποιεί χημικά και τις κάνει πλέον παθογόνες.
Ο διαβήτης και τα υψηλά επίπεδα σακχάρου που καταστρέφουν σταδιακά τα αιμοφόρα αγγεία.
Η υπέρταση η οποία καταπονεί και τραυματίζει τα αιμοφόρα αγγεία και δημιουργεί υπόβαθρο σχηματισμού πλάκας.
Το στρες που προκαλεί συσπάσεις στα αγγεία, αυξάνοντας την πίεση, αλλά και την έκκριση ορμονών που επηρεάζουν τα αιμοφόρα αγγεία.
Η ηλικία άνω των 45 ετών για άνδρες και άνω των 50 ετών για γυναίκες.
Η έλλειψη άσκησης που ρυθμίζει το κυκλοφορικό και τον μεταβολισμό των χοληστερινών στο σύνολο τους.
Η χαμηλής ποιότητας διατροφή, με έλλειψη αντιοξειδωτικών (σαλάτες – φρούτα), με λήψη των πλέον βλαπτικών trans λιπαρών οξέων (μαργαρίνες, φυτικά βούτυρα), και με έντονη κρεατοφαγία (ειδικά επεξεργασμένων κρεάτων).
Επιβαρυμένο οικογενειακό ιστορικό με καρδιαγγειακά προβλήματα, τα οποία μπορεί να περιλαμβάνουν:
– Γεννητικούς παράγοντες δυσλιπιδαιμίας
– Γεννητικούς παράγοντες θρομβοφιλίας
Γι΄αυτούς τους λόγους η εργαστηριακή εκτίμηση της επικινδυνότητας της χοληστρερίνης και των λιπδίων, απαιτεί την εκτέλεση και άλλων αναλύσεων. Η επιλογή των πρόσθετων αναλύσεων, γίνεται με την εκτίμηση των υπολοίπων ανεξάρτητων παραγόντων κινδύνου, και την κλινική εξέταση του θεράποντα ιατρού. Οι εξετάσεις που χρησιμοποιούνται είναι:
Λιποπρωτεΐνη α Lp(a), τα επίπεδα της οποίας είναι γεννητικά καθορισμένα, και γίνεται μία φορά στην ζωή.
Ειδικούς δείκτες ενδοαγγειακής φλεγμονής που υποδηλώνουν ενεργό αθηρωματική νόσο (σχηματισμό πλακών) και ειδικοί
δείκτες εκτίμησης της πιθανής αστάθειας ήδη υπαρχόντων αθηρωματικών πλακών. Η μέτηση τους μπορεί να γίνεται περιοδικά
σε 1 – 2 δείκτες τουλάχιστον. Οι δείκτες αυτοί είναι :
– C- αντιδρώσα πρωτεϊνη υψηλής ευαισθησίας (hs-CRP)
– Ομοκυστεϊνη
– Ινωδογόνο
– Plack test (Lp-PLA2)
Γεννητικό πάνελ μεταλλάξεων σε ένα αριθμό ανεξάρτητων γονιδίων, υπεύθυνων σε δυλιπιδαιμίες και θρομβοφιλία.
Ιωάννης Γρατσίας – Κλινικός Βιοχημικός

Το άρθρο Πότε η χοληστερίνη είναι πραγματικά επικίνδυνη; εμφανίστηκε πρώτα στο Ιερός Ναός Κοιμήσεως Θεοτόκου Άνω Καλαμακίου "Θεομήτορος".

Τα οφέλη της Νηστείας !

theomitoros — Thu, 17 Mar 2016 13:00:00 +0000

Η νηστεία της Σαρακοστής είναι πολύ καλή ευκαιρία για υγιεινή και ισορροπημένη διατροφή. Χαρακτηρίζεται από μηδενική κατανάλωση κρέατος, γαλακτοκομικών, αυγών και ψαριών, ενώ επιτρέπονται θαλασσινά, πατάτες, ρύζι, ζυμαρικά, φρούτα, λαχανικά και όσπρια.

Αναλυτικότερα, στη νηστεία της Σαρακοστής, η αποχή από το κρέας και τα ζωικά λιπαρά συμβάλλει στη μείωση των επιπέδων χοληστερίνης και τριγλυκεριδίων, καθώς επίσης και στη μείωση του σωματικού βάρους. Αντίθετα, η υψηλή κατανάλωση ξηρών καρπών και θαλασσινών αυξάνει την πρόσληψη μονοακόρεστων και πολυακόρεστων λιπαρών οξέων, τα οποία βελτιώνουν το λιπιδαιμικό προφίλ. Η λειτουργία του έντερου αποκαθίσταται και βελτιώνονται τα επίπεδα αρτηριακής πίεσης.

Η αναπλήρωση των αναγκών σε πρωτεΐνη λόγω αποχής από ζωικής προέλευσης τρόφιμα προκύπτει από την ευρύτερη κατανάλωση σε όσπρια, σουσάμι, ταχίνι, μανιτάρια, θαλασσινά και ξηρούς καρπούς. Κατά τη διάρκεια της νηστείας δεν παρατηρείται ιδιαίτερη έλλειψη σε βιταμίνες, μέταλλα, ιχνοστοιχεία. Ωστόσο, λίγο παραπάνω προσοχή χρειάζεται η πρόσληψη ασβεστίου, σιδήρου και των βιταμινών Β12 και D, τα οποία καλύπτονται αν ακολουθήσουμε τα εξής διατροφικά tips.

Νηστίσιμα τρόφιμα που είναι καλές πηγές ασβεστίου
• Μπρόκολο
• Αποξηραμένα φρούτα (ειδικά τα σύκα)
• Όσπρια
• Ταχίνι – σουσάμι
• Εμπλουτισμένα δημητριακά ολικής αλέσεως
• Σόγια
• Εμπλουτισμένοι χυμοί
• Ξηροί καρποί

Συμβουλές για καλύτερη απορρόφηση της βιταμίνης D
Η βιταμίνη D βοηθά στην απορρόφηση του ασβεστίου από το έντερο και η επαρκής πρόσληψή της είναι απαραίτητη προκειμένου να έχουμε καλά αποθέματα ασβεστίου στον οργανισμό. Επειδή είναι λιποδιαλυτή βιταμίνη, για την απορρόφησή της απαιτείται η παρουσία λίπους στο γεύμα (δεν χρειάζεται μεγάλη ποσότητα). Επίσης, η βιταμίνη D παράγεται και από το δέρμα μας, οπότε επαρκής έκθεση στον ήλιο μπορεί να εξασφαλίσει καλά επίπεδα βιταμίνης D, ανεξάρτητα από τη διαιτητική πρόσληψη.

Νηστίσιμα τρόφιμα που είναι καλές πηγές σιδήρου
• Όσπρια
• Αποξηραμένα φρούτα
• Σκούρα πράσινα φυλλώδη λαχανικά
• Μύδια, στρείδια
• Εμπλουτισμένα δημητριακά ολικής αλέσεως

Συμβουλές για καλύτερη απορρόφηση του φυτικού σιδήρου
Συνοδεύετε τα παραπάνω τρόφιμα με πηγές βιταμίνης C (εσπεριδοειδή, πράσινες πιπεριές, μπρόκολο, φράουλες, ακτινίδια, λαχανάκια Βρυξελλών).
Αποφεύγετε όσο γίνεται την ταυτόχρονη κατανάλωση πολυφαινολών (π.χ. ταννίνες τσάι), οξαλικού οξέος (σπανάκι, σέλινο, παντζάρια, μελιτζάνα, χόρτα, μπάμιες, (μούρα, ξηροί καρποί, τσάι, κακάο), φυτικών ινών και φυτικού οξέος (τρόφιμα ολικής άλεσης, καφές, κρόκος αυγού, όσπρια, ξηροί καρποί) και ασβεστίου.

Νηστίσιμα τρόφιμα που είναι καλές πηγές βιταμίνης Β12
• Εμπλουτισμένα τρόφιμα (κυρίως δημητριακά ολικής αλέσεως)

Έτσι, αν ακολουθήσουμε όλες τις παραπάνω οδηγίες μπορούμε να κερδίσουμε όλα τα οφέλη της νηστείας:
* Αποτοξινώνει τον οργανισμό
* Βελτιώνει τη λειτουργία του εντέρου
* «Ξεκουράζει» το πεπτικό σύστημα και το ήπαρ
* Ελαττώνει τη χοληστερόλη και τα τριγλυκερίδια
* Μειώνει την αρτηριακή πίεση
* Ισχυροποιεί το ανοσοποιητικό σύστημα

Ρούντου Αθηνά
Κλινική Διαιτολόγος-Διατροφολόγος
Επιστημονική διευθύντρια Λόγω… διατροφής Κατερίνη
rountou@logodiatrofis.gr

Το άρθρο Τα οφέλη της Νηστείας ! εμφανίστηκε πρώτα στο Ιερός Ναός Κοιμήσεως Θεοτόκου Άνω Καλαμακίου "Θεομήτορος".

Βάλτε τέλος στην υγρασία

theomitoros — Mon, 14 Mar 2016 15:00:00 +0000

Όταν η υγρασία «σπάει κόκκαλα», οι αφυγραντήρες αποδεικνύονται η μόνη λύση για την αντιμετώπιση του προβλήματος.

Όπως ακριβώς πονάνε τα ανθρώπινα κόκκαλα όταν αλλάζει ο καιρός και αυξάνεται η υγρασία, έτσι ακριβώς «πονάνε» και τα κτίρια εξαιτίας αυτού του φαινομένου. Η υγρασία είναι ένας από τους βασικούς παράγοντες που καταστρέφουν τους τοίχους και τα έπιπλα στο σπίτι, προκαλώντας ζημιές όπως το μαύρισμα των τοίχων, το «σκάσιμο» της μπογιάς, φουσκωμένα πατώματα, παράθυρα με μαύρα στίγματα και αλλοιωμένα έπιπλα. Μέχρι τώρα ήταν αρκετά δύσκολο να αντιμετωπιστεί το φαινόμενο της υγρασίας, πέραν του «αερίσματος» του χώρου και της θέρμανσης του σπιτιού τον χειμώνα.

Την στιγμή όμως που τα έξοδα της θέρμανσης ανεβαίνουν σαν κόμπος στο λαιμό των καθημερινών ανθρώπων, μια επιπλέον σπατάλη για τη μείωση της υγρασίας στο σπίτι μοιάζει ανέφικτη. Επιπλέον, η απόπειρα αφύγρανσης με τέτοιες μεθόδους δεν πρόκειται να αποδειχθεί ιδιαίτερα αποδοτική. Με την θέρμανση του χώρου, μπορεί να μειώνεται η θερμοκρασία όμως ο υδρατμός δεν αφαιρείται, με αποτέλεσμα η υγρασία να επανέρχεται στα προηγούμενα επίπεδα, μετά τη διακοπή της θέρμανσης. Ούτε η χρήση του κλιματιστικού ενδείκνυται γιατί μπορεί να επηρεαστεί η ψυκτική του απόδοση, ενώ ο αερισμός του χώρου μπορεί να είναι αποδοτικός μόνο στην περίπτωση που ο αέρας είναι βορεινός και η εξωτερική υγρασία χαμηλή. Αντίθετα, μία από τις πιο οικονομικές αλλά και αποδοτικές λύσεις είναι πλέον οι αφυγραντήρες.

Τι είναι η υγρασία;

Η υγρασία δεν είναι τίποτα άλλο από τους υδρατμούς που περιέχονται στον ατμοσφαιρικό αέρα και προκύπτουν από την εξάτμιση υγρών επιφανειών (όπως η θάλασσα). Κατηγοριοποιείται σε «σχετική» και «απόλυτη», με τους ειδικούς να υποστηρίζουν ότι οι ιδανικές συνθήκες για την υγεία του ανθρώπου κυμαίνονται μεταξύ 40%-60% σχετικής υγρασίας (την οποία και αισθάνεται το ανθρώπινο σώμα). Όταν η σχετική υγρασία φθάνει το 100% ο αέρας είναι κορεσμένος με υδρατμούς και αρχίζουν να σχηματίζονται σταγονίδια νερού πάνω από τις επιφάνειες του χώρου.

Από την άλλη, η απόλυτη υγρασία που είναι η περιεκτικότητα σε υδρατμό του αέρα, ορίζεται σαν το βάρος του υδρατμού σε γραμμάρια ανά γραμμάριο ξηρού αέρα και είναι ανεξάρτητη της θερμοκρασίας του χώρου. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι για ένα δεδομένο χώρο που δεν έχει εισροή υδρατμού από το περιβάλλον, ούτε πήγες υγρασίας στο εσωτερικό του, η απόλυτη υγρασία παραμένει σταθερή, ανεξάρτητα από τις αυξομειώσεις της θερμοκρασίας του χώρου.

Όλοι πρέπει να έχουν παρατηρήσει ότι όσο μειώνεται η θερμοκρασία σε ένα σπίτι, τόσο περισσότερους υδρατμούς αποβάλλει ο αέρας, οι οποίοι υγροποιούνται και εμφανίζονται σε όλες τις ψυχρές επιφάνειες, όπως τα τζάμια και οι τοίχοι. Αυτό συμβαίνει γιατί η ικανότητα του αέρα να παρακρατεί υδρατμούς αυξάνεται ανάλογα με την άνοδο της θερμοκρασίας. Σύμφωνα με μετρήσεις που έχουν πραγματοποιηθεί πάντως, έχει εκτιμηθεί ότι με τη χρήση αφυγραντήρα το κόστος θέρμανσης μπορεί να μειωθεί έως και 15-20%.

Πως λειτουργούν οι αφυγραντήρες;

Οι αφυγραντήρες είναι ηλεκτρονικές συσκευές που αφαιρούν την υγρασία από τον αέρα, αποτρέποντας τις ζημιές που προκαλεί. Λειτουργούν με βάση τις αρχές του κλιματιστικού, όσον αφορά το ψυκτικό τους κύκλωμα, είναι όμως αποκλειστικά σχεδιασμένοι για να αφαιρούν την υγρασία (δηλαδή τους υδρατμούς) από τον αέρα και όχι να τον θερμαίνουν ή να τον ψύχουν.

Γι’αυτό το λόγο και ενδείκνυται αποκλειστικά για τέτοια χρήση, σε αντίθεση με το κλιματιστικό που αφενός δεν είναι ικανοποιητικά αποδοτικό στην αφύγρανση και αφετέρου έχει μεγάλη κατανάλωση ρεύματος. Επίσης το κόστος λειτουργίας του αφυγραντήρα είναι πολύ χαμηλότερο από το κόστος του πετρελαίου ή του φυσικού αερίου που θα χρειαζόταν για μείωση της υγρασίας του χώρου σε κανονικά επίπεδα.

Η λειτουργία του αφυγραντήρα είναι σχετικά απλή: Αναρροφά τον αέρα του χώρου, τον περνά πάνω από ένα ψυκτικό στοιχείο, υγροποιεί τους υδρατμούς και τους αποβάλλει υπό μορφή νερού σε ένα ειδικό δοχείο ή προς ένα σημείο μόνιμης αποθήκευσης. Κατόπιν μεταθερμαίνει τον αέρα περνώντας τον πάνω από ένα θερμό στοιχείο, και ρίχνει έτσι ακόμα περισσότερο την υγρασία του. Ακριβώς επειδή αφαιρεί νερό από τον αέρα, τα αποτελέσματά του είναι ορατά και μόνιμα, ανεξάρτητα από τον αν θερμαίνουμε ή αερίζουμε τον χώρο. Και αυτό γιατί αφαιρώντας την υγρασία από έναν χώρο, μπορούμε να αισθανθούμε την ακριβή θερμοκρασία που επικρατεί μέσα σε αυτόν. Πόσες φορές, άλλωστε, δεν έχουμε ακούσει στην πρόγνωση του καιρού ότι η θερμοκρασία θα κυμανθεί στους τάδε βαθμούς, αλλά θα την αισθανόμαστε κάποιους βαθμούς χαμηλότερα και το αντίθετο; Γι’αυτό ακριβώς το φαινόμενο ευθύνεται η υγρασία.

Πάντως, όταν η θερμοκρασία φτάνει στους 5οC, καλό θα ήταν να υπάρχει έστω και μια ελάχιστη θέρμανση του χώρου, καθώς μόνο τότε μπορεί να εξατμιστεί στον αέρα η υγρασία που υπάρχει στα παράθυρα και τους τοίχους κι έπειτα να συγκεντρωθεί από τον αφυγραντήρα. Παρά το γεγονός ότι οι αφυγραντήρες δεν λειτουργούν ως συσκευές θέρμανσης, δεν παύει να ισχύει ότι ο αέρας που απελευθερώνεται μετά τη διαδικασία της αφύγρανσης είναι συνήθως 1-2οC θερμότερος από τον αέρα του περιβάλλοντος.

Που μπορούν να χρησιμοποιηθούν;

Ο αφυγραντήρας μπορεί να αφυγράνει τόσα κυβικά μέτρα χώρου όσο του επιτρέπει ο ανεμιστήρας του και ανάλογα με το αν το σπίτι κατοικείται ή όχι. Για παράδειγμα, ένας 12λιτρος αφυγραντήρας μπορεί να ελέγξει ένα κατοικίσιμο σπίτι 3 υπνοδωματίων (ειδικά αν αφήνετε όλες τις ενδιάμεσες πόρτες ανοιχτές).

– Σε σπίτι που κατοικείται: Είναι ιδανικός για την δημιουργία συνθηκών άνεσης σε ένα σπίτι, με ρύθμιση της σχετικής υγρασίας μεταξύ 40 και 50%. Αποδεικνέυεται, μάλιστα, ιδιαίτερα χρήσιμος κατά την άνοιξη και το φθινόπωρο που δεν λειτουργεί η θέρμανση καθώς και για την ανακούφιση των ατόμων που πάσχουν από ρευματισμούς και αρθριτικά. Επίσης, λόγω της εξαγωγής του αέρα προς τα πάνω, χρησιμοποιείται για το καλύτερο στέγνωμα ρούχων, ενώ και το νερό του δοχείου που είναι απαλλαγμένο από άλατα μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε ατμοσίδερο.

– Σε σπίτι που δεν κατοικείται το χειμώνα: Η χρήση τους συνιστάται έτσι ώστε να αποφευχθούν φθορές σε έπιπλα και τοίχους λόγω της αυξημένης υγρασίας και της έλλειψης αερισμού και θέρμανσης. Το καλύτερο, μάλιστα, θα ήταν να συνδεθεί με μόνιμο στοιχείο αποχέτευσης.

– Σε υπόγειους χώρους και αποθήκες: Λόγω της έλλειψης αερισμού και της εισροής υγρασίας από τα θεμέλια και τους τοίχους, οι χώροι αυτοί έχουν αυξημένη υγρασία, συχνά πάνω από 70%. Για την προφύλαξη των αντικειμένων ή των εμπορευμάτων συνιστάται η χρήση αφυγραντήρα με ρύθμιση στο 70% (ή και χαμηλότερα)

Πώς να επιλέξετε τον κατάλληλο αφυγραντήρα

Οι αποδόσεις των αφυγραντών μετριούνται σε λίτρα υγρασίας που μπορούν να υγροποιήσουν σε 24 ώρες λειτουργίας. Για λόγους ομοιόμορφης σύγκρισης, έχει επικρατήσει να αναφέρονται οι αποδόσεις σε δύο διαφορετικές συνθήκες περιβάλλοντος, 30οC με 80% σχετική υγρασία καθώς και 26,7οC με 60% σχετική υγρασία. Γενικά, όσο υψηλότερη είναι η θερμοκρασία και η υγρασία, τόσο αυξάνεται και η απόδοση του αφυγραντήρα. Η επιλογή του αφυγραντήρα εξαρτάται από την χρήση του.

– Σε σπίτι που κατοικείται: Για δημιουργία συνθηκών άνεσης (20-22οC με 40-50 % σχετική υγρασία ) επιλέγουμε έναν τύπο με χαμηλή κατανάλωση ρεύματος και αθόρυβο. Επίσης, καλό είναι να διαθέτει φίλτρο στην αναρρόφηση του αέρα για να κάνει καθαρισμό στο χώρο του δωματίου και να μην βουλώνει από σκόνες και χνούδια το ψυκτικό στοιχείο, αποφεύγοντας έτσι την μειωμένη απόδοση της συσκευής.

– Σε μη κατοικίσιμο χώρο: Αν πρόκειται να χρησιμοποιηθεί μόνο για προστασία από υπερβολική υγρασία, όπως υπόγειο ή εξοχικό που δεν κατοικείται τον χειμώνα και που η θερμοκρασία του είναι συνήθως 15οC – 17oC με σχετική υγρασία 65-70%, ο αφυγραντήρας μπορεί να καλύψει μεγαλύτερο χώρο, γιατί η ποσότητα της υγρασίας που θα αφαιρεθεί είναι μικρότερη. Σε αυτή την περίπτωση, καλό θα ήταν να επιλέξουμε ένα μηχάνημα που να διαθέτει αυτόματη επανεκκίνηση μετά την διακοπή της ηλεκτρικής παροχής (auto restart), καθώς και δυνατότητα μόνιμης παροχέτευσης των συμπυκνωμάτων (νερά) σε μια αποχέτευση. Αυτό προϋποθέτει ότι ο αφυγραντήρας θα έχει στο πίσω μέρος υποδοχή για σωληνάκι και θα πρέπει η συσκευή να είναι τοποθετημένη σε ψηλότερο σημείο για να εξασφαλίσουμε φυσική ροή στα συμπυκνώματα.

Τα πλεονεκτήματά τους

– Συμβάλλουν στην πιο ρεαλιστική αίσθηση της θερμοκρασίας του χώρου

– Μειώνουν τα επίπεδα υγρασίας, διατηρώντας το σπίτι άνετο

– Καθιστούν τον αέρα πιο ξηρό και άρα πιο καθαρό και υγιεινό

– Συμβάλλουν στο γρηγορότερο στέγνωμα των ρούχων

– Παρέχουν δυνατότητες ελέγχου της υγρασίας καθ όλη τη διάρκεια της ημέρας και ρυθμίζονται ανάλογα με τα επίπεδα που επικρατούν (διαφορετικοί βαθμοί υγρασίες κατά την ημέρα και κατά τη νύχτα)

– Ψηφιακές ενδείξεις για πλήρη εικόνα της λειτουργίας και τυχόν βλάβες του αφυγραντήρα

Τύποι αφυγραντήρων

Οι αφυγραντήρες οικιακής χρήσης χωρίζονται σε τέσσερις κατηγορίες: με compressor (συμπιεστή), με τεχνολογία desiccant, με τεχνολογία peltier και με silica gel.

– Αφυγραντήρες με compressor: Μετά το φιλτράρισμά του, ο αέρας οδηγείται σε υγρά πηνία όμοια με αυτά του ψυγείου. Τα ψυχρά πηνία κάνουν το νερό να συμπυκνωθεί και να οδηγηθεί προς το δοχείο νερού. Ο αέρας που έχει απομείνει θερμαίνεται στα επίπεδα της θερμοκρασίας του χώρου (και λίγο πιο υψηλά) και αποβάλλεται από τον αφυγραντήρα.

– Αφυγραντήρες τεχνολογίας desiccant: Οι αφυγραντήρες desiccant λειτουργούν χωρίς τη χρήση μοτέρ, αλλά με το αφυγραντικό υλικό zeolite το οποίο και απορροφά το νερό από τον αέρα. Το αφυγραντικό υλικό βρίσκεται σε ένα περιστρεφόμενο τροχό, ο οποίος υποδέχεται το νερό και το κρατά ώστε η θερμαντική πηγή που βρίσκεται στη βάση του αφυγραντήρα να φυσήξει θερμό και στεγνό αέρα και έτσι να εξαλείψει την υγρασία από τον τροχό.

– Αφυγραντήρες τεχνολογίας peltier: Peltier ονομάζεται ένα θερμοηλεκτρικό φαινόμενο, που παρατηρείται όταν το ηλεκτρικό ρεύμα διαρρέει δύο διαφορετικά υλικά που ενώνονται σε ένα σημείο. Ανάλογα με τη φορά του ηλεκτρικού ρεύματος, αυτό το σημείο μπορεί είτε να θερμαίνεται είτε να ψύχεται. Στην περίπτωση του αφυγραντήρα, το νερό πρώτα ψύχεται έτσι ώστε να αποβάλλει τους υδρατμούς.

– Αφυγραντήρες με silica gel: Το silica gel είναι το υλικό που βρίσκεται συχνά στα μικρά άσπρα σακουλάκια για προϊόντα όπως παπούτσια και τσάντες. Χρησιμοποιείται επειδή είναι ένας φυσικός απορροφητής υγρασίας και δεν απαιτεί καμία κατανάλωση ενέργειας για να λειτουργήσει.

Ανάλογα με τον τύπο, την χωρητικότητα και την απόδοσή τους, οι αφυγραντήρες οικιακής χρήσης κοστολογούνται από 35 έως και 1000 ευρώ.

Το άρθρο Βάλτε τέλος στην υγρασία εμφανίστηκε πρώτα στο Ιερός Ναός Κοιμήσεως Θεοτόκου Άνω Καλαμακίου "Θεομήτορος".